Apartman Aidatı: Kim Öder, Nasıl İtiraz Edilir?
Apartman yönetimi senden aidat istiyor ama tutar fazla geliyorsa, yıllardır ödenmeyen aidatlar için icra takibi başlatıldıysa ya da dairen boş durduğu hâlde neden ödeme yapman gerektiğini merak ediyorsan, Kat Mülkiyeti Kanunu'nun kurallarını bilmen işine yarar. Bu rehberde aidat borcunun nasıl hesaplandığını, kimin ödemesi gerektiğini ve itiraz yollarını anlatıyoruz.
Aidatı kim öder?
Her kat maliki, apartmanın ortak giderlerine katılmakla yükümlüdür (634 s.K. md. 20). Bu giderler arasında şunlar bulunur:
- Kapıcı, temizlik ve yönetici ücretleri.
- Asansör, kalorifer, hidrofor gibi ortak tesislerin bakım ve işletme giderleri.
- Ortak alanların elektrik, su ve aydınlatma giderleri.
- Binanın sigortası ve onarım giderleri.
Dairen boş olsa ya da ortak tesislerden yararlanmasan bile bu giderlere katılmak zorundasın. Örneğin asansörü kullanmayan zemin kat sakini de kural olarak asansör giderine katılır.
Aidat nasıl paylaştırılır?
- Kapıcı, kaloriferci, bahçıvan ve bekçi giderleri, aksine bir anlaşma yoksa kat maliklerine eşit olarak paylaştırılır.
- Binanın sigortası, onarımı ve diğer giderler ise arsa payı oranında paylaştırılır.
- Yönetim planında farklı bir paylaşım öngörülmüşse yönetim planındaki kural uygulanır.
Aidatın bu kurallara aykırı şekilde belirlendiğini düşünüyorsan, önce yönetim planını ve kat malikleri kurulu kararlarını incele.
Kiracı mı öder, ev sahibi mi?
Ortak giderleri ödemekle yükümlü olan kişi kat malikidir. Ancak dairede kiracı oturuyorsa, kiracı da bu giderlerden kat malikiyle birlikte sorumlu tutulabilir. Uygulamada kira sözleşmesinde aidatın kiracı tarafından ödeneceği kararlaştırılır.
Yine de büyük onarım ve yenileme giderleri, örneğin çatının yenilenmesi ya da asansörün değiştirilmesi, genellikle ev sahibine aittir. Kiracı bu giderleri ödediyse ev sahibinden geri isteyebilir.
Aidatı ödemezsen ne olur?
- Gecikme tazminatı: Ödemeyi geciktiren kat maliki, geciktiği her ay için aylık yüzde 5 gecikme tazminatı öder (634 s.K. md. 20).
- İcra takibi: Yönetici, ödenmeyen aidatlar için icra takibi başlatabilir ya da dava açabilir.
- Kanuni ipotek: Ödenmeyen aidat için yönetim, daire üzerinde kanuni ipotek hakkını tapuya tescil ettirebilir (634 s.K. md. 22).
İcra takibine itiraz etmek istiyorsan, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra dairesine itiraz etmen gerekir.
Kat malikleri kurulu kararına itiraz
Aidat miktarını belirleyen ya da büyük bir harcamaya onay veren kat malikleri kurulu kararını hukuka aykırı buluyorsan, kararın iptali için dava açabilirsin (634 s.K. md. 33).
- Toplantıya katılıp karara karşı oy verdiysen: Toplantı tarihinden itibaren bir ay içinde.
- Toplantıya katılmadıysan: Kararı öğrendiğin tarihten itibaren bir ay içinde ve her durumda karar tarihinden itibaren altı ay içinde.
Yöneticiden hesap isteme hakkın
Yönetici, yaptığı harcamalar için kat maliklerine hesap vermek zorundadır. Gelir-gider tablolarını, faturaları ve banka hesap dökümlerini görmek isteyebilirsin. Yönetici hesap vermiyorsa ya da harcamaların usulsüz olduğunu düşünüyorsan, kat malikleri kurulunu toplantıya çağırabilir ya da mahkemeye başvurabilirsin.
Önce arabuluculuk
Kat mülkiyetinden doğan uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur. Görevli mahkeme ise sulh hukuk mahkemesidir.
Kısaca yapılacaklar
- Yönetim planını ve kat malikleri kurulu kararlarını incele.
- Aidatın eşit mi, arsa payına göre mi paylaştırıldığını kontrol et.
- Kiracıysan büyük onarım giderlerinin ev sahibine ait olduğunu bil.
- Hukuka aykırı karara karşı bir ay içinde iptal davası aç.
- İcra takibine itiraz edeceksen yedi günlük süreyi kaçırma.
- Dava açmadan önce arabulucuya başvur.
En çok sorulan sorular
Dairem boş duruyor, yine de aidat öder miyim?
Evet. Dairen boş olsa ya da ortak tesislerden yararlanmasan bile ortak giderlere katılmak zorundasın.
Kapıcı gideri nasıl paylaştırılır?
Aksine bir anlaşma yoksa kapıcı, kaloriferci, bahçıvan ve bekçi giderleri kat maliklerine eşit olarak paylaştırılır; diğer giderler arsa payına göre bölünür.
Aidatı geç ödersem ne olur?
Geciktiğin her ay için aylık yüzde 5 gecikme tazminatı ödersin; yönetici icra takibi de başlatabilir.
Çatı yenileme masrafını kiracı mı öder?
Büyük onarım ve yenileme giderleri genellikle ev sahibine aittir; kiracı ödediyse ev sahibinden geri isteyebilir.
Aidat kararına ne zaman itiraz edebilirim?
Toplantıya katıldıysan toplantıdan, katılmadıysan öğrendiğinden itibaren bir ay içinde iptal davası açabilirsin; dava öncesinde arabulucuya başvurman zorunludur.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.