Başkasının Kredi Kartını Kullanmanın Cezası Ne? Banka ve Kredi Kartının Kötüye Kullanılması
Yerde bir kredi kartı buldun ve temassız ödemeyle küçük bir alışveriş yaptın. Ya da çocuğun, annenin banka kartını alıp parasını çekti. Belki de birisi senin kartını ele geçirip harcama yaptı ve suç duyurusunda bulunmak istiyorsun. Bu rehberde Türk Ceza Kanunu'na göre banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması suçunu, cezasını ve aile içinde yaşanan durumları anlatıyoruz.
Suç nedir?
Başkasına ait bir banka kartını veya kredi kartını herhangi bir şekilde ele geçirip, kart sahibinin rızası olmadan kullanarak kendine veya başkasına yarar sağlamak suçtur.
Kartı nasıl ele geçirdiğin önemli değildir:
- Yerde bulmak
- Çantadan veya cüzdandan almak
- Arkadaşının veya bir yakınının evinde bulmak
- Sana başka bir amaçla verilen kartı izin verilenden fazla kullanmak
Suçun oluşması için kartı kullanarak bir yarar sağlaman gerekir. Örneğin alışveriş yapmak, ATM'den para çekmek veya temassız ödeme yapmak.
Cezası ne?
- Başkasına ait kartı rızası olmadan kullanarak yarar sağlayan kişi üç yıldan altı yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
- Başkalarının banka hesaplarıyla bağlantılı sahte kart üreten, satan, devreden, satın alan veya kabul eden kişi üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve on bin güne kadar adli para cezası alır.
- Sahte bir kartı veya üzerinde sahtecilik yapılmış bir kartı kullanarak yarar sağlayan kişi dört yıldan sekiz yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası alır.
Bu cezalar, küçük bir harcama yapılmış olsa bile ağırdır. Bu yüzden "sadece bir kahve aldım" demek suçu ortadan kaldırmaz.
Kart bilgileriyle internetten harcama yapılırsa?
Kartın kendisi olmadan, yalnızca kart numarası ve güvenlik koduyla internetten yapılan harcamalarda olay, somut duruma göre bu suç kapsamında ya da bilişim sistemleri kullanılarak işlenen hırsızlık veya dolandırıcılık gibi başka suçlar kapsamında değerlendirilebilir. Hangi suçun oluştuğuna savcılık ve mahkeme karar verir.
Mağdur olarak senin için önemli olan, bankaya ve savcılığa hemen başvurmandır.
Aile içinde kart kullanılırsa ceza var mı?
Kanun bazı yakınlar için özel bir istisna getirmiştir. Kart aşağıdaki kişilerden birinin zararına kullanıldıysa, kartı kullanan yakına ceza verilmez:
- Haklarında ayrılık kararı verilmemiş eşler
- Anne, baba, büyükanne, büyükbaba gibi üstsoy ile çocuk ve torun gibi altsoy
- Aynı derecedeki kayın hısımları, örneğin kayınpeder, kayınvalide, gelin veya damat
- Evlat edinen ve evlatlık
- Aynı evde birlikte yaşayan kardeşler
Örneğin çocuğun senin kartını alıp harcama yaptıysa veya eşin rızan olmadan kartını kullandıysa ceza verilmez. Ancak aynı evde yaşamayan bir kardeş, kuzen, amca veya arkadaş bu istisnadan yararlanamaz.
Ceza verilmemesi, zararın istenemeyeceği anlamına gelmez. Harcanan parayı hukuk yoluyla geri isteyebilirsin. Aile içi mal suçları için Hakkını Sor'daki akrabalar arasında hırsızlık rehberine bakabilirsin.
Zararı ödersem ceza azalır mı?
Evet. Başkasının kartını rızası olmadan kullanma suçunda, malvarlığına karşı suçlara ilişkin etkin pişmanlık hükümleri uygulanır:
- Kovuşturma başlamadan önce, yani dava açılmadan önce, pişmanlık gösterip zararın tamamını ödersen cezan üçte ikiye kadar indirilir.
- Dava açıldıktan sonra ama hüküm verilmeden önce zararın tamamını ödersen cezan yarıya kadar indirilir.
- Zararın yalnızca bir kısmını ödersen indirim için mağdurun rızası da gerekir.
Bu indirim, sahte kart üretme veya sahte kart kullanma fiilleri için kanunda öngörülmemiştir.
Kartın kötüye kullanıldıysa ne yapmalısın?
- Bankanı hemen ara ve kartını kullanıma kapattır.
- İzinsiz harcamalara bankana yazılı olarak itiraz et.
- Polise, jandarmaya veya savcılığa giderek suç duyurusunda bulun.
- Harcamanın yapıldığı yerin ve saatin bilgisini hesap ekstrenden çıkar; bu bilgi kamera kayıtlarının incelenmesi için önemlidir.
- Kamera kayıtları kısa sürede silinebileceği için, savcılıktan bu kayıtların hemen istenmesini talep et.
Bankaya itiraz için Hakkını Sor'daki kredi kartından izinsiz harcama rehberine bakabilirsin.
Hakkında işlem yapıldıysa ne yapmalısın?
- İfade vermeden önce avukatına danış.
- Kartı kullanma iznin olduğunu gösteren mesajlar veya tanıklar varsa bunları sun.
- Kart sahibiyle aranda yukarıda sayılan bir yakınlık varsa, bunu nüfus kaydıyla göster.
- Zararı ödemeyi düşünüyorsan, etkin pişmanlıktan en fazla yararlanmak için bunu dava açılmadan önce yap.
Kısaca yapılacaklar
- Bulduğun bir kartı asla kullanma; bankaya veya polise teslim et.
- Küçük bir harcama bile ağır ceza gerektiren bir suçtur.
- Kartın kötüye kullanıldıysa kartı kapattır, bankaya itiraz et ve suç duyurusunda bulun.
- Aile içinde kullanımda ceza verilmeyebilir ama parayı geri isteyebilirsin.
- Hakkında işlem yapıldıysa avukatına danış; zararı erken ödemek cezayı azaltır.
Dayanak mevzuat
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 245: Başkasına ait banka veya kredi kartını rızası olmadan kullanarak yarar sağlayan üç yıldan altı yıla, sahte kart üreten veya satan üç yıldan yedi yıla, sahte kartı kullanarak yarar sağlayan dört yıldan sekiz yıla kadar hapis ve adli para cezası alır; birinci fıkradaki suç eş, üstsoy, altsoy, kayın hısımları, evlatlık veya aynı evde yaşayan kardeş zararına işlenirse ceza verilmez ve etkin pişmanlık hükümleri uygulanır.
- 5237 sayılı Kanun m. 168: Zararın kovuşturma başlamadan önce tamamen giderilmesi halinde cezanın üçte ikisine kadarı, kovuşturma başladıktan sonra hüküm verilmeden önce giderilmesi halinde yarısına kadarı indirilir; kısmi ödemede mağdurun rızası aranır.
En çok sorulan sorular
Başkasının kredi kartını kullanmanın cezası ne?
Üç yıldan altı yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıdır.
Yerde bulduğum kartla temassız ödeme yapmak suç mu?
Evet. Kartı nasıl ele geçirdiğin önemli değildir; rızası olmadan kullanarak yarar sağlamak bu suçu oluşturur.
Çocuğum kartımı kullandı, şikayet edebilir miyim?
Kart çocuğun tarafından kullanıldıysa ona ceza verilmez. Ancak harcanan parayı hukuk yoluyla geri isteyebilirsin.
Parayı geri ödersem ceza azalır mı?
Evet. Dava açılmadan önce zararın tamamını ödersen ceza üçte ikiye kadar, dava açıldıktan sonra hüküm verilmeden önce ödersen yarıya kadar indirilir.
Kartımın bilgileri çalındı, ne yapmalıyım?
Kartını hemen kapattır, bankaya yazılı itiraz et ve savcılığa suç duyurusunda bulun.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.