Borçlu İcra Takibine İtiraz Etti: İtirazın İptali Davası Nasıl Açılır?
Birinden alacağın vardı ve onun hakkında icra takibi başlattın. Ama borçlu ödeme emrine "Borcum yok" diyerek itiraz etti ve takip durdu. Bu durumda takibin devam etmesi için itirazın iptali davası açabilirsin. Bu rehberde itirazın iptali davasını anlatıyoruz.
İtirazın iptali davası nedir?
İlamsız icra takibinde borçlu ödeme emrine itiraz ederse, takip durur. Alacaklı, takibin devam edebilmesi için ya icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını ya da genel mahkemelerden itirazın iptalini istemelidir.
İtirazın iptali davası, alacaklının, borçlunun itirazının haksız olduğunu ve alacağının gerçekten var olduğunu genel mahkemede ispat ettiği bir davadır (İİK md. 67).
İtirazın kaldırılmasından farkı
- İtirazın kaldırılması, icra mahkemesinde görülür ve daha hızlıdır. Ancak bu yol, ancak alacaklının elinde imzası ikrar edilmiş bir belge ya da resmi bir belge gibi güçlü belgeler varsa kullanılabilir.
- İtirazın iptali ise genel mahkemede görülür. Bu davada alacağını her türlü delille ispat edebilirsin. Elinde güçlü bir belge yoksa, genellikle bu yolu kullanman gerekir.
Süre
İtirazın iptali davası, borçlunun itirazının sana tebliğinden itibaren bir yıl içinde açılmalıdır (İİK md. 67).
Bu süreyi kaçırırsan, icra takibi düşer. Ancak alacağın ortadan kalkmaz. Bu durumda ayrı bir alacak davası açabilirsin. Ama itirazın iptali davasının sağladığı icra inkâr tazminatı gibi avantajları kaybedersin.
Arabuluculuk
Alacağın türüne göre, itirazın iptali davası açmadan önce arabulucuya başvurman zorunlu olabilir. Örneğin:
- İşçi ile işveren arasındaki alacaklar.
- Ticari alacaklar.
- Tüketici uyuşmazlıkları, belirli tutarın üzerindeyse.
- Kira alacakları.
Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa, son tutanağı dava dilekçene eklemelisin. Arabulucuya başvurduğun tarihten son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar, bir yıllık dava açma süresi işlemez.
Davayı nerede açarsın?
- Alacağın türüne göre görevli mahkeme değişir. Örneğin genel alacaklarda asliye hukuk ya da sulh hukuk mahkemesi, ticari alacaklarda asliye ticaret mahkemesi, işçi alacaklarında iş mahkemesi, tüketici uyuşmazlıklarında tüketici mahkemesi görevlidir.
- Dava, kural olarak takibin yapıldığı icra dairesinin bulunduğu yerde ya da borçlunun yerleşim yerinde açılabilir.
İcra inkâr tazminatı
İtirazın iptali davasını kazanırsan ve alacağın likit ise, yani miktarı belli ya da kolayca belirlenebilir ise, mahkeme borçluyu, alacağın yüzde yirmisinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatı ödemeye mahkûm eder (İİK md. 67).
Bu tazminat, haksız yere itiraz ederek takibi durduran borçluya verilen bir yaptırımdır.
Davayı kaybedersen ve takibinde kötü niyetli olduğun anlaşılırsa, sen de borçluya kötü niyet tazminatı ödemek zorunda kalabilirsin.
Dava sonunda ne olur?
- Mahkeme itirazın iptaline karar verirse, icra takibi kaldığı yerden devam eder.
- Borçlunun malları haczedilebilir ve alacağın tahsil edilir.
Kısaca yapılacaklar
- Borçlunun itirazının tebliğ tarihini not et.
- Alacağını gösteren sözleşme, fatura, dekont, yazışma gibi delilleri topla.
- Gerekiyorsa önce arabulucuya başvur.
- İtirazın tebliğinden itibaren bir yıl içinde dava aç.
- Alacağın likit ise icra inkâr tazminatı talep et.
En çok sorulan sorular
Borçlu ödeme emrine itiraz etti, takip ne olur?
Takip durur. Devam etmesi için icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını ya da genel mahkemede itirazın iptalini istemelisin.
İtirazın iptali davasını ne kadar sürede açmalıyım?
Borçlunun itirazının sana tebliğinden itibaren bir yıl içinde açmalısın.
Bir yıllık süreyi kaçırırsam alacağım yanar mı?
Hayır. Takip düşer ama alacak devam eder; ayrı bir alacak davası açabilirsin, ancak icra inkâr tazminatı avantajını kaybedersin.
Dava açmadan önce arabulucuya gitmem gerekir mi?
Alacağın türüne göre gerekebilir; işçi-işveren, ticari, kira ve belirli tutarı aşan tüketici alacaklarında arabuluculuk zorunludur.
Davayı kazanırsam borçludan tazminat alabilir miyim?
Alacağın likitse mahkeme borçluyu alacağın yüzde yirmisinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûm eder.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.