Boşandıktan Sonra Eski Eşin Soyadını Kullanabilir miyim?
Boşandıktan sonra eski eşinin soyadını kullanmaya devam edip edemeyeceğini merak ediyorsan, cevap şudur: Kural olarak boşanan kadın evlenmeden önceki soyadına döner. Ancak bazı durumlarda mahkemeden izin alarak eski eşinin soyadını kullanmaya devam edebilirsin. Bu rehberde boşanmadan sonra soyadı konusunu anlatıyoruz.
Kural: Önceki soyadına dönüş
Boşanan kadın, evlenmeden önceki soyadını yeniden kazanır (TMK md. 173). Bu sonuç, boşanma kararı kesinleştiğinde kendiliğinden doğar. Mahkeme kararı nüfus müdürlüğüne bildirilir ve nüfus kaydındaki soyadın evlenmeden önceki soyadın olarak değiştirilir.
İstisna: Eşin soyadını kullanmaya devam etmek
Boşanan kadın, eski eşinin soyadını kullanmakta menfaati olduğunu gösterirse ve bu durum eski eşine bir zarar vermiyorsa, hâkim eski eşin soyadını kullanmaya devam etmesine izin verebilir.
Hangi durumlarda menfaat olduğu kabul edilir?
Mahkemelerin dikkate aldığı başlıca menfaatler şunlardır:
- Mesleki tanınırlık: Doktor, avukat, akademisyen, sanatçı ya da yazar gibi meslekler için yıllardır bu soyadıyla tanınıyorsan.
- Ticari tanınırlık: Bir işletmen ya da markan bu soyadıyla biliniyorsa.
- Uzun süreli kullanım: Bu soyadını çok uzun yıllardır kullanıyorsan ve sosyal çevrende bu soyadıyla tanınıyorsan.
Velayeti sende olan çocuklarınla aynı soyadını taşımak istemen de bir gerekçe olarak ileri sürülür, ancak mahkemeler bunu tek başına her zaman yeterli görmeyebilir.
Eski eşe zarar vermemesi
Mahkeme ayrıca, soyadını kullanmaya devam etmenin eski eşine bir zarar verip vermeyeceğini de inceler. Örneğin eski eş yeniden evlendiyse ve yeni eşi de aynı soyadını taşıyorsa, bu durum değerlendirmede dikkate alınabilir.
Ne zaman ve nerede başvurulur?
- Talebini boşanma davası sırasında mahkemeye iletebilirsin. Mahkeme boşanma kararıyla birlikte soyadı konusunda da karar verir.
- Boşanma kararı kesinleştikten sonra da aile mahkemesinde ayrı bir dava açarak bu izni isteyebilirsin.
Talebini, menfaatini gösteren belgelerle destekle. Örneğin mesleki yayınların, diplomaların, ticari kayıtların ya da bu soyadıyla tanındığını gösteren belgeler.
İzin sonradan kaldırılabilir mi?
Evet. Mahkemenin verdiği izin kesin ve sınırsız değildir. Durumun değişmesi hâlinde eski eş, iznin kaldırılması için dava açabilir. Örneğin:
- Soyadını eski eşi küçük düşürecek ya da zarar verecek şekilde kullanırsan.
- Yeniden evlenirsen.
- Soyadını kullanmak için gösterdiğin menfaat ortadan kalktıysa.
Kısaca yapılacaklar
- Eski eşinin soyadını kullanmak istiyorsan, buna neden ihtiyacın olduğunu belirle.
- Mesleki ya da ticari tanınırlığını gösteren belgeleri topla.
- Talebini boşanma davası sırasında mahkemeye ilet.
- Boşanma kesinleştiyse aile mahkemesinde ayrı dava aç.
- Önceki soyadına döndüysen kimlik, ehliyet ve banka kayıtlarını güncelle.
En çok sorulan sorular
Boşanınca soyadım kendiliğinden değişir mi?
Evet. Boşanma kararı kesinleşince kadın evlenmeden önceki soyadını kendiliğinden yeniden kazanır.
Eski eşimin soyadını kullanmaya devam edebilir miyim?
Bunda menfaatin olduğunu gösterirsen ve bu eski eşine zarar vermiyorsa hâkim izin verebilir.
Hangi durumlar menfaat sayılır?
Mesleki ya da ticari tanınırlık ve soyadını çok uzun yıllardır kullanıyor olmak gibi durumlar.
Boşandıktan sonra da bu izni isteyebilir miyim?
Evet. Boşanma kesinleştikten sonra aile mahkemesinde ayrı bir dava açabilirsin.
Verilen izin sonradan kaldırılabilir mi?
Evet. Yeniden evlenirsen, menfaatin ortadan kalkarsa ya da soyadını eski eşine zarar verecek şekilde kullanırsan izin kaldırılabilir.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.