Cezaevinden İzin Nasıl Alınır? Hükümlünün Mazeret, Özel ve Cenaze İzni
Cezaevindeki yakının annesinin cenazesine katılmak, ağır hasta olan babasını görmek ya da bir süre ailesiyle vakit geçirmek istiyor. "Cezaevinden izin nasıl alınır, mazeret izni kaç gün, açık cezaevinde özel izin ne zaman verilir, hükümlü cenazeye gidebilir mi?" diye merak ediyorsun. Bu rehberde hükümlülerin cezaevinden izinle çıkma imkanlarını anlatıyoruz.
İzin türleri
Kanun hükümlülere üç tür izin öngörür:
- Mazeret izni
- Özel izin
- İş arama izni
Bunların her birinin şartları farklıdır.
Mazeret izni
Ölüm, ağır hastalık ve felaket hallerinde
Hükümlülük süresinin onda birini iyi halle geçirmiş olan hükümlüye, isteği üzerine şu durumlarda yol hariç on güne kadar mazeret izni verilebilir:
- Anne, baba, eş, kardeş veya çocuğunun ölümü halinde
- Bu yakınlarından birinin hayati tehlike oluşturan ağır bir hastalığı olması halinde
- Bu yakınlarının deprem, su baskını, yangın gibi felaketler nedeniyle zarar görmesi halinde
Ölüm halinde izin, cezaevi müdürünün önerisi ve Cumhuriyet başsavcılığının onayıyla verilir. Ağır hastalık ve felaket hallerinde ise durumun belgelenmesi, başsavcılığın önerisi ve Adalet Bakanlığının onayı gerekir.
Refakatle cenazeye katılma ve hasta ziyareti
Yukarıdaki şartları taşımayan hükümlüler için de bir imkan vardır. Güvenlik bakımından sakınca oluşturmaması şartıyla, tehlikeli olmayan hükümlüye, dış güvenlik görevlisinin refakatinde ve başsavcının onayıyla:
- İkinci derece dahil kan veya kayın hısımlarından birinin ya da eşinin ölümünde, cenazesine katılması için yol hariç iki güne kadar
- Anne, baba, eş, kardeş veya çocuğunun hayati tehlike oluşturan ağır hastalığında, sağlık kurulu raporuyla belgelenmesi şartıyla, her biri için toplam iki defaya mahsus olmak üzere hasta ziyareti amacıyla yol hariç bir güne kadar
izin verilebilir.
Bu izin yüksek güvenlikli cezaevlerinde bulunanlara da tanınabilir. Gece konaklaması gerekirse, hükümlünün nerede kalacağına gidilen yerin valisi karar verir.
Yurt dışına çıkmayı gerektiren durumlarda bu izinler verilmez.
Özel izin
Açık cezaevlerinde bulunan ya da kapalı cezaevinde olup açık cezaevine ayrılmaya hak kazanmış hükümlülere, ailesiyle bağlarını sürdürmesi ve dış dünyaya uyum sağlaması amacıyla:
- Üç ayda bir
- Yol hariç yedi güne kadar
özel izin verilebilir. İzin, cezaevi müdürünün önerisi ve Cumhuriyet başsavcılığının onayıyla verilir.
Hastalık veya doğal afet gibi zorunlu hallerde bu izinler birleştirilerek kullandırılabilir.
İş arama izni
Cezaevinde hükümlülük süresinin en az altı ayını kesintisiz geçirmiş ve koşullu salıverilmesine bir ay kalmış hükümlülere, iş bulma imkanı sağlamak amacıyla çalışma günlerinde sekiz saate kadar iş arama izni verilebilir.
İzin nasıl istenir?
- İzin talebi, hükümlü tarafından cezaevi idaresine dilekçeyle yapılır.
- Ölüm veya hastalık gibi durumlarda bunu gösteren belgeler, örneğin ölüm belgesi ya da hastane raporu, dilekçeye eklenir.
- Aile olarak belgeleri hızlıca hazırlayıp cezaevine ya da hükümlünün avukatına ulaştırman süreci hızlandırır.
Cenaze durumunda zaman çok kısıtlı olduğu için, ölüm belgesini gecikmeden cezaevine iletmek önemlidir.
İzinden dönmezse ne olur?
- İzinden hiç dönmeyen ya da iki günden fazla geç dönen hükümlü hakkında, hükümlünün kaçması suçuna ilişkin ceza hükümleri uygulanır.
- İki gün veya daha az geç dönen hükümlü hakkında disiplin işlemi yapılır.
- Salgın hastalık, doğal afet, savaş veya seferberlik nedeniyle izinden dönemeyen ya da geç dönen hükümlülere ceza verilmez.
İzinden geç dönmek, sonraki izinlerin ve açık cezaevine geçişin de engellenmesine yol açabilir.
Cezaevindeki yakınını ziyaret etmenin kurallarını Hakkını Sor'daki cezaevi ziyareti rehberinde bulabilirsin.
Kısaca yapılacaklar
- Cezasının onda birini iyi halle geçiren hükümlüye ölüm, ağır hastalık ve felaket hallerinde on güne kadar mazeret izni verilebilir.
- Bu şartı taşımayan tehlikeli olmayan hükümlü, görevli refakatinde cenazeye iki güne, hasta ziyaretine bir güne kadar gidebilir.
- Açık cezaevindeki hükümlüye üç ayda bir yedi güne kadar özel izin verilebilir.
- Koşullu salıverilmesine bir ay kalan hükümlüye sekiz saate kadar iş arama izni verilebilir.
- İzin talebini belgeleriyle birlikte dilekçeyle cezaevine ilet.
- İzinden zamanında dönülmezse ceza ve disiplin yaptırımları uygulanır.
Dayanak mevzuat
- 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun m. 94/1: Hükümlülük süresinin onda birini iyi halle geçirenlere ana, baba, eş, kardeş veya çocuğun ölümü, yaşamsal tehlikeli ağır hastalığı veya felaket nedeniyle zarar görmesi hallerinde yol hariç on güne kadar mazeret izni verilebilir.
- 5275 sayılı Kanun m. 94/2: Tehlikeli olmayan hükümlüye dış güvenlik görevlisi refakatinde, ikinci dereceye kadar hısım veya eşin cenazesine katılmak için iki güne, yakınların ağır hastalığında hasta ziyareti için iki defaya mahsus bir güne kadar izin verilebilir; yurt dışına çıkmayı gerektiren hallerde izin verilmez.
- 5275 sayılı Kanun m. 95: Açık cezaevinde bulunan veya açık cezaevine ayrılmaya hak kazanan hükümlülere üç ayda bir yol hariç yedi güne kadar özel izin verilebilir.
- 5275 sayılı Kanun m. 96: En az altı ayını kesintisiz geçirmiş ve koşullu salıverilmesine bir ay kalmış hükümlülere çalışma günlerinde sekiz saate kadar iş arama izni verilebilir.
- 5275 sayılı Kanun m. 97: İzinden dönmeyen veya iki günden fazla geç dönen hükümlüye kaçma suçu hükümleri, iki gün veya daha az geç dönene disiplin işlemi uygulanır.
En çok sorulan sorular
Hükümlü annesinin cenazesine gidebilir mi?
Evet. Cezasının onda birini iyi halle geçirmişse on güne kadar mazeret izni alabilir. Bu şartı taşımıyorsa, tehlikeli değilse görevli refakatinde iki güne kadar cenazeye katılabilir.
Cezaevinden mazeret izni kaç gün?
Anne, baba, eş, kardeş veya çocuğun ölümü, ağır hastalığı veya felaket hallerinde yol hariç on güne kadar mazeret izni verilebilir.
Açık cezaevinde izin ne zaman verilir?
Açık cezaevindeki hükümlülere üç ayda bir, yol hariç yedi güne kadar özel izin verilebilir.
Hükümlü hasta yakınını ziyaret edebilir mi?
Evet. Anne, baba, eş, kardeş veya çocuğunun hayati tehlike oluşturan ağır hastalığında mazeret izni ya da görevli refakatinde hasta ziyareti izni verilebilir.
İzinden geç dönen hükümlüye ne olur?
İki günden fazla geç dönerse ya da hiç dönmezse hükümlünün kaçması suçu hükümleri uygulanır. İki gün veya daha az geç dönerse disiplin işlemi yapılır.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.