Cinsel Saldırı Suçu ve Cezası: Şikayet Süresi Var mı?
Rızan olmadan sana dokunuldu, bir tanıdığın ya da yabancı biri sana cinsel saldırıda bulundu. Ya da bu yaşananlar bir yakının başına geldi ve ne yapılması gerektiğini bilmiyorsun. "Hangi davranışlar cinsel saldırı sayılır, şikayet için süre var mı, eşimden gelen saldırı da suç mu?" diye düşünüyorsun. Bu rehberde cinsel saldırı suçunu, cezalarını ve başvuru yollarını anlatıyoruz.
Cinsel saldırı nedir?
Kanuna göre cinsel davranışlarla bir kimsenin vücut dokunulmazlığını ihlal eden kişi cinsel saldırı suçunu işlemiş olur. Yani rızan olmadan vücuduna cinsel amaçla yapılan her türlü temas bu suçu oluşturabilir.
Sarkıntılık
Cinsel davranışın ani ve kısa süreli bir temas gibi sarkıntılık düzeyinde kalması halinde de suç oluşur, ancak ceza daha azdır.
Cinsel tacizden farkı
Cinsel tacizde vücuda temas yoktur; sözlü, yazılı ya da mesajla yapılan cinsel içerikli rahatsız etmeler tacizdir. Cinsel saldırıda ise vücuda temas vardır. Cinsel taciz hakkındaki ayrıntıları Hakkını Sor'daki cinsel taciz rehberinde bulabilirsin.
Cezalar
- Cinsel saldırı: beş yıldan on yıla kadar hapis,
- Sarkıntılık düzeyinde kalan cinsel saldırı: iki yıldan beş yıla kadar hapis,
- Vücuda organ ya da başka bir cisim sokulması suretiyle cinsel saldırı (nitelikli cinsel saldırı): on iki yıldan az olmamak üzere hapis.
Cezanın artırıldığı haller
Suç şu hallerde işlenirse ceza yarı oranında artırılır:
- Beden ya da ruh bakımından kendisini savunamayacak durumdaki kişiye karşı,
- Kamu görevinin, vesayet ya da hizmet ilişkisinin sağladığı nüfuz kötüye kullanılarak (örneğin işverenin çalışanına karşı),
- Üçüncü derece dahil kan ya da kayın hısımlarından birine karşı veya üvey anne, üvey baba, üvey kardeş, evlat edinen ya da evlatlık tarafından,
- Silahla ya da birden fazla kişi tarafından birlikte,
- Yurt, koğuş gibi insanların toplu yaşamak zorunda olduğu ortamların sağladığı kolaylıktan yararlanılarak.
Ağır sonuçlar
Cinsel saldırı için kullanılan şiddet ağır yaralanmaya yol açarsa, ayrıca kasten yaralama hükümleri uygulanır. Suç sonucu mağdurun bitkisel hayata girmesi ya da ölümü halinde ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası verilir.
Şikayet şartı ve süresi
Basit cinsel saldırı ve sarkıntılık
Cinsel saldırının temel hali ve sarkıntılık düzeyindeki hali şikayete bağlıdır. Bu suçlarda failin kim olduğunu ve fiili öğrendiğin tarihten itibaren altı ay içinde şikayette bulunman gerekir. Bu süre geçerse soruşturma yapılamaz.
Nitelikli cinsel saldırı
Vücuda organ ya da cisim sokulması suretiyle işlenen cinsel saldırı şikayete bağlı değildir. Savcılık durumu öğrendiğinde kendiliğinden soruşturma başlatır ve şikayetin geri alınması soruşturmayı durdurmaz.
Eşe karşı cinsel saldırı
Evlilik birliği içinde de cinsel saldırı suçu oluşur. Eşin rızası olmadan gerçekleştirilen cinsel davranışlar suçtur. Nitelikli cinsel saldırının eşe karşı işlenmesi halinde soruşturma ve kovuşturma yapılması mağdurun şikayetine bağlıdır.
Ne yapmalısın?
Hemen yapılacaklar
- Güvende değilsen 112'yi ara ya da polise, jandarmaya başvur.
- Mümkünse yıkanmadan, kıyafetlerini değiştirmeden bir hastaneye git. Bu, delillerin korunması için önemlidir.
- Üzerindeki kıyafetleri bir kağıt torbada sakla.
- Hastanede adli muayene yapılmasını iste ve raporunu al.
Delilleri koru
- Fail ile aranızdaki mesajları, arama kayıtlarını ve yazışmaları silme.
- Olayın olduğu yerdeki kamera kayıtlarının saklanmasını talep et.
- Olaydan sonra konuştuğun kişilerin bilgilerini not al; tanık olabilirler.
Şikayet
Cumhuriyet başsavcılığına, polise ya da jandarmaya şikayette bulunabilirsin. Kadın ve çocuklara yönelik suçlarda karakollarda ve savcılıklarda özel birimler bulunur. İfaden sırasında yanında bir avukat bulundurmak istersen, baro aracılığıyla ücretsiz avukat talep edebilirsin.
Koruma kararı
Fail seni tehdit ediyorsa ya da yakın çevrendeyse, 6284 sayılı Kanun kapsamında koruma ve uzaklaştırma kararı isteyebilirsin. Bu başvuru için delil şartı aranmaz.
Destek hatları
- ALO 183 Sosyal Destek Hattı,
- Şiddet Önleme ve İzleme Merkezleri (ŞÖNİM),
- KADES uygulaması.
Kısaca yapılacaklar
- Güvenliğini sağla ve gerekirse 112'yi ara.
- Yıkanmadan ve kıyafet değiştirmeden hastaneye git, adli rapor al.
- Mesaj, kayıt ve görüntüleri silme, sakla.
- Basit cinsel saldırı ve sarkıntılıkta altı aylık şikayet süresini kaçırma.
- Savcılığa ya da polise şikayette bulun, ücretsiz avukat talep et.
- Tehdit altındaysan koruma ve uzaklaştırma kararı iste.
Dayanak mevzuat
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 102/1: Cinsel davranışlarla vücut dokunulmazlığını ihlal eden kişi mağdurun şikayeti üzerine beş yıldan on yıla, sarkıntılık düzeyinde kalırsa iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
- 5237 sayılı Kanun m. 102/2: Fiilin vücuda organ veya cisim sokulması suretiyle gerçekleştirilmesi halinde on iki yıldan az olmamak üzere hapis cezası verilir; eşe karşı işlenmesi halinde soruşturma şikayete bağlıdır.
- 5237 sayılı Kanun m. 102/3-5: Savunamayacak kişiye karşı, nüfuz kötüye kullanılarak, yakın akrabaya karşı, silahla veya birden fazla kişiyle, toplu yaşam ortamlarında işlenmesi halinde ceza yarı oranında artırılır; mağdurun bitkisel hayata girmesi veya ölümü halinde ağırlaştırılmış müebbet hapis verilir.
- 5237 sayılı Kanun m. 73/1-2: Şikayete bağlı suçlarda, fiili ve faili öğrenme tarihinden itibaren altı ay içinde şikayette bulunulmazsa soruşturma yapılamaz.
- 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun m. 8/3: Koruma tedbiri kararı için şiddetin uygulandığı konusunda delil veya belge aranmaz.
En çok sorulan sorular
Cinsel saldırının cezası ne kadar?
Cinsel saldırının cezası beş yıldan on yıla kadar hapistir. Sarkıntılık düzeyinde kalırsa iki yıldan beş yıla kadar, vücuda organ ya da cisim sokulması suretiyle işlenirse on iki yıldan az olmamak üzere hapis cezası verilir.
Cinsel saldırı için şikayet süresi var mı?
Basit cinsel saldırı ve sarkıntılık şikayete bağlıdır ve failin ve fiilin öğrenilmesinden itibaren altı ay içinde şikayet edilmelidir. Nitelikli cinsel saldırı ise şikayete bağlı değildir ve savcılık kendiliğinden soruşturur.
Eşimin rızam olmadan cinsel ilişkiye zorlaması suç mu?
Evet. Evlilik birliği içinde de cinsel saldırı suçu oluşur. Nitelikli cinsel saldırının eşe karşı işlenmesi halinde soruşturma ve kovuşturma senin şikayetine bağlıdır.
Sarkıntılık nedir?
Sarkıntılık, cinsel davranışın ani ve kısa süreli bir temas düzeyinde kalmasıdır. Bu da cinsel saldırı suçunu oluşturur ve iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası gerektirir.
Delil olmadan şikayet edebilir miyim?
Evet, şikayette bulunmak için elinde delil olması şart değildir. Ancak adli rapor, mesajlar, kamera kayıtları ve tanık beyanları gibi deliller yargılama sürecinde büyük önem taşır. Bu yüzden olaydan sonra mümkün olduğunca hızlı hareket etmen ve delilleri koruman önemlidir.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.