Eski Eşim Nafakayı Ödemiyor: Ne Yapabilirim?
Boşandın ve mahkeme çocuğun ya da senin için nafakaya hükmetti. İlk birkaç ay ödemeler düzenli geldi, sonra aksamaya başladı, şimdi ise hiç gelmiyor. Eski eşin "param yok" diyor ya da telefonlarını açmıyor. Bu rehberde nafaka ödenmediğinde başvurabileceğin yolları anlatıyoruz.
Nafaka mahkeme kararıdır, ödenmesi zorunludur
Mahkemenin hükmettiği nafaka, eski eşinin isteğine bırakılmış bir ödeme değildir. Ödenmediği takdirde icra yoluyla tahsil edilebilir. Üstelik nafaka ödememenin ayrı bir yaptırımı da vardır.
İcra takibi başlat
İlamlı icra takibi
Nafakaya hükmeden mahkeme kararı ile icra dairesinde ilamlı icra takibi başlatabilirsin. Nafaka kararları, karar kesinleşmeden de icraya konulabilir. Yani kararın kesinleşmesini beklemek zorunda değilsin.
Hangi tutarlar istenebilir?
- Ödenmeyen geçmiş ayların nafakası.
- Bu tutarlara işleyen faiz.
- Takip masrafları.
Takip başlatırken, gelecek aylarda ödenecek nafakaların da takibe dahil edilmesini isteyebilirsin. Böylece her ay yeniden takip başlatmana gerek kalmaz.
Hangi mallar ve gelirler haczedilebilir?
Maaş haczi
Eski eşin bir yerde çalışıyorsa, maaşına haciz konulabilir. Normal borçlarda maaşın ancak belirli bir kısmı haczedilebilirken, nafaka alacaklarında bu sınır uygulanmaz. İcra müdürü, borçlunun ve ailesinin geçimi için gereken tutarı dikkate alarak daha yüksek bir oranda haciz koyabilir.
Emekli aylığı
Emekli aylığı, kural olarak haczedilemez. Ancak nafaka alacakları bu kuralın istisnasıdır. Eski eşin emekliyse, emekli aylığına nafaka için haciz konulabilir.
Diğer mallar
Eski eşinin banka hesaplarına, aracına, taşınmazlarına ve diğer alacaklarına da haciz konulabilir.
Nafaka ödememenin cezası: tazyik hapsi
İcra takibine rağmen nafakayı ödemeyen kişi hakkında, nafaka alacaklısının şikâyeti üzerine icra mahkemesi tazyik hapsine karar verebilir. Bu hapis, borçluyu ödemeye zorlamak amacıyla verilir ve kanunda öngörülen süreyi aşamaz. Borçlu nafakayı öderse hapisten çıkarılır.
Bu şikâyet için kanunda belirli süreler vardır. Ödenmeyen nafakayı öğrendiğin tarihten itibaren uzun süre beklersen, şikâyet hakkını kaybedebilirsin. Bu yüzden ödemeler aksadığında beklemeden harekete geç.
Eski eşin "param yok" diyorsa
- Nafakayı ödeyemeyecek kadar zor durumda olduğunu düşünen kişi, ödemeyi kendi başına kesemez. Bunun için mahkemeye başvurarak nafakanın azaltılmasını ya da kaldırılmasını istemesi gerekir.
- Mahkeme bir değişiklik yapana kadar, kararda yazan nafaka ödenmek zorundadır.
- Eski eşin gelirini sakladığını düşünüyorsan, icra dairesinden mal varlığı araştırması yapılmasını isteyebilirsin.
Nafakayı artırmak istiyorsan
Ekonomik koşullar değiştikçe nafaka miktarı yetersiz kalabilir. Bu durumda mahkemeye başvurarak nafakanın artırılmasını isteyebilirsin. Mahkeme, tarafların güncel ekonomik durumlarını ve çocuğun ihtiyaçlarını dikkate alır.
Eski eşin yurt dışındaysa
Nafaka borçlusu yurt dışında yaşıyorsa, Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası sözleşmeler çerçevesinde, nafakanın yurt dışında tahsili için başvuruda bulunulabilir. Bu konuda Adalet Bakanlığı'nın ilgili birimine başvurabilirsin.
Kısaca yapılacaklar
- Ödemeyi beklemeden mahkeme kararıyla ilamlı icra takibi başlat.
- Geçmiş ve gelecek nafakaları takibe dahil et.
- Maaş, emekli aylığı ve diğer mallara haciz konulmasını iste.
- Ödeme yapılmazsa süresi içinde tazyik hapsi için şikâyette bulun.
- Nafaka yetersiz kaldıysa artırım davası aç.
En çok sorulan sorular
Nafaka kararı kesinleşmeden icraya konulabilir mi?
Evet. Nafaka kararları kesinleşmeden de ilamlı icra takibine konulabilir.
Gelecek ayların nafakasını da takibe ekleyebilir miyim?
Evet. Takibi başlatırken gelecek ayların nafakasını da dahil ettirirsen her ay yeniden takip başlatman gerekmez.
Eski eşimin emekli maaşına nafaka için haciz konur mu?
Evet. Emekli aylığı kural olarak haczedilemez ama nafaka alacakları bunun istisnasıdır.
Nafakayı ödemeyen hapse girer mi?
Takibe rağmen ödemeyen kişi hakkında şikâyetin üzerine icra mahkemesi tazyik hapsine karar verebilir; şikâyet süresini kaçırmamak için geciktirme.
Eski eşim "param yok" diyerek ödemeyi kesebilir mi?
Hayır. Mahkemeye başvurup nafakanın azaltılmasını ya da kaldırılmasını sağlayana kadar kararda yazan tutarı ödemek zorundadır.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.