Gazete Promosyonu Gelmedi veya Katkı Payı İsteniyor: Hakların Neler?
Bir gazete "Kuponları biriktir, ansiklopedi seti senin olsun" kampanyası başlattı. Aylarca her gün gazeteyi aldın, kuponları kestin, ama kampanya bitti ve ansiklopedi bir türlü gelmedi. Ya da kampanyanın ortasında gazetenin fiyatı yükseldi, üstüne bir de "Ciltler için ayrıca katkı payı ödemeniz gerekiyor" dendi. "Gazetenin verdiği promosyon sözünü tutmak zorunda mı?" diye düşünüyorsun. Bu rehberde Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'daki süreli yayın promosyonu kurallarını anlatıyoruz.
Hangi kampanyalar bu kapsamda?
Gazete, dergi gibi süreli yayınların bilet, kupon, iştirak numarası, oyun, çekiliş ve benzeri yollarla, yayının yanında ikinci bir mal veya hizmet verme taahhüdünde bulunduğu her türlü promosyon bu kurallara tabidir.
Süreli yayın kuruluşu tarafından düzenlenmese bile, yayınla doğrudan veya dolaylı ilişkilendirilen promosyonlar da kapsamdadır.
Ne verilebilir?
Promosyonla yalnızca süreli yayıncılığın amaçlarına uygun kültürel mal veya hizmetler verilebilir. Kitap, ansiklopedi, sözlük, müzik veya film gibi ürünler bu kapsamda değerlendirilir. Hangi ürünlerin verilebileceği yönetmelikle belirlenir.
Kampanya süresinin sınırı
Yayının birden fazla sayıda alınmasını gerektiren ve belli bir zamana yayılan promosyonların süresi şunları geçemez:
- Günlük yayınlarda: Yetmiş beş gün
- Haftalık yayınlarda: On sekiz hafta
- Daha uzun aralıklı yayınlarda: On iki ay
Teslim süresi
- Yayın kuruluşu, promosyon reklamlarında ürünün Türkiye genelinde teslim tarihlerine ilişkin programı ilan etmek zorundadır.
- Promosyon ürünü, kampanyanın bitiminden itibaren en geç kırk beş gün içinde teslim edilmelidir.
Fiyat artırılamaz, ek ücret istenemez
- Promosyon süresince yayının satış fiyatı, promosyon ürününün maliyeti nedeniyle artırılamaz.
- Promosyon ürününün bedelinin tamamı veya bir kısmı senden istenemez. Yani "katkı payı", "kargo ücreti" ya da "cilt bedeli" adı altında para talep edilemez.
Ürün parça parça verilemez
- Promosyon ürününün taahhüdü ve dağıtımı bölünerek yapılamaz.
- Ürünün ayrılmaz veya tamamlayıcı parçaları ayrı bir promosyon konusu yapılamaz. Örneğin ansiklopedinin ciltleri bir kampanyada, kapakları veya dizini başka bir kampanyada verilemez.
- İkinci ürün olarak verilmesi taahhüt edilen her mal veya hizmet bağımsız bir promosyon sayılır.
Promosyon ürünü gelmediyse
- Kuponlarını, kampanya ilanını ve teslim programını sakla.
- Yayın kuruluşuna yazılı olarak başvur ve ürünün teslimini iste.
- Ek ücret istendiyse ödemeden önce bunun yasak olduğunu hatırlat; ödediysen iadesini talep et.
- Sonuç alamazsan tüketici hakem heyetine başvur, ayrıca Ticaret Bakanlığına şikâyet et.
Aldatıcı kampanya ilanları için Hakkını Sor'daki aldatıcı reklam ve haksız ticari uygulama rehberine bakabilirsin.
Kısaca yapılacaklar
- Kampanyanın teslim programını ve koşullarını içeren ilanı sakla.
- Kuponları ve satın alma belgelerini biriktir.
- Kampanya bitiminden itibaren kırk beş günü takip et.
- Ek ücret istenirse ödeme; ödediysen iadesini iste.
- Teslim edilmezse yazılı başvur, sonuç alamazsan tüketici hakem heyetine başvur.
Dayanak mevzuat
- 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m. 53: Süreli yayın promosyonlarında yalnızca süreli yayıncılık amaçlarına uygun kültürel mal veya hizmet verilebilir; süre günlük yayınlarda yetmiş beş günü, haftalıklarda on sekiz haftayı, daha uzun sürelilerde on iki ayı geçemez; teslim programı ilan edilir ve teslim kampanya bitiminden itibaren kırk beş gün içinde yapılır; yayının fiyatı promosyon maliyeti nedeniyle artırılamaz ve ürün bedeli tüketiciden istenemez; ürün bölünerek verilemez; yayınla ilişkilendirilen promosyonlar da kapsamdadır.
En çok sorulan sorular
Gazete promosyonu ne zaman teslim edilmeli?
Kampanyanın bitiminden itibaren en geç kırk beş gün içinde.
Promosyon için katkı payı istenebilir mi?
Hayır. Promosyon ürününün bedelinin tamamı veya bir kısmı senden istenemez.
Kampanya sürerken gazetenin fiyatı artırılabilir mi?
Promosyon ürününün maliyeti nedeniyle artırılamaz.
Gazete kampanyası ne kadar sürebilir?
Günlük gazetelerde en fazla yetmiş beş gün, haftalık yayınlarda en fazla on sekiz hafta.
Promosyon ürünü gelmezse nereye başvururum?
Önce yayın kuruluşuna yazılı başvur; sonuç alamazsan tüketici hakem heyetine başvur ve Ticaret Bakanlığına şikâyet et.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.