Gazetede İlanen Tebligat Yapıldı, Haberim Olmadı: Geçerli mi, Ne Yapabilirim?
Yıllardır yurt dışında yaşıyorsun ya da sık sık taşındın ve adresini güncellemedin. Bir gün e-Devlet'te aleyhine açılmış ve sonuçlanmış bir dava gördün. Mahkeme sana ulaşamamış, tebligatı gazetede ilan yoluyla yapmış, dava da senin yokluğunda bitmiş. Ya da bir icra takibinde ödeme emri ilanen tebliğ edilmiş ve takip kesinleşmiş. "Gazetede ilan edilen tebligat geçerli mi? Hiç haberim olmadı, ne yapabilirim?" diye düşünüyorsun. Bu rehberde Tebligat Kanunu'ndaki ilanen tebligat kurallarını anlatıyoruz.
İlanen tebligat ne zaman yapılır?
Adresi meçhul olanlara tebligat ilan yoluyla yapılır. Ancak ilanen tebligat son çaredir:
- Bir kişinin adresi meçhul sayılması için, Tebligat Kanunu'ndaki diğer usullerle tebligat yapılamamış olması ve ikametgâhının, meskeninin veya iş yerinin de bulunamaması gerekir.
- Adresin meçhul olduğu, tebliğ memuru tarafından mahalle veya köy muhtarına şerh verdirilerek tespit edilir.
- Tebliği çıkaran merci, yani mahkeme veya icra dairesi, kişinin adresini gerekli gördüğü resmi veya özel kurumlara sormak ve kolluk aracılığıyla araştırmak zorundadır.
Uygulamada mahkemeler, adres kayıt sistemi, SGK, vergi dairesi, telefon operatörleri gibi kayıtlardan adres araştırması yapmadan ilanen tebligata karar veremez. Bu araştırma yapılmadan yapılan ilanen tebligat usulsüzdür.
Yurt dışında yaşayanlar
Yabancı ülkede yaşayan birine ilanen tebligat gerekiyorsa, tebliği çıkaran merci, tebliğ evrakını ve ilan suretlerini kişinin bilinen yabancı ülke adresine ayrıca iadeli taahhütlü mektupla gönderir.
İlan nasıl yapılır?
İlanen tebligat, tebliği çıkaran merciin gerekçeli kararıyla şu şekilde yapılır:
- İlan, ilgilinin öğrenmesinin en güvenilir şekilde umulduğu ve varsa merciin bulunduğu yerde yayımlanan bir gazetede, bir internet haber sitesinde ve ayrıca Basın İlân Kurumu İlan Portalında yapılır.
- Tebliğ edilecek evrak ve ilan sureti, merciin herkesin görebileceği bir yerine de asılır.
- Merci, gerekirse ikinci kez ilan yapılmasına karar verebilir. İki ilan arasında en az bir hafta olmalıdır.
İlanda kişinin adı ve soyadı, adresi, tebliğ edilen evrakın özeti, tebliğin konusu, sebebi ve hangi merciden verildiği yazılmalıdır.
Tebliğ ne zaman yapılmış sayılır?
İlanen tebliğ, son ilan tarihinden itibaren yedi gün sonra yapılmış sayılır. İlanen tebliğe karar veren merci daha uzun bir süre belirleyebilir, ama bu süre on beş günü geçemez.
Usulsüz ilanen tebligata karşı ne yapabilirsin?
İlanen tebligatın şartları oluşmadan yapıldığını düşünüyorsan, örneğin adres araştırması yapılmadan veya bilinen bir adresin olduğu halde ilan yoluna gidildiyse:
- İcra takibinde, usulsüz tebligatı öğrendiğin tarihten itibaren yedi gün içinde icra mahkemesine şikâyette bulunabilirsin.
- Bir dava kesinleştiyse, usulsüz tebligat nedeniyle kararın kesinleşmediğini ileri sürerek kanun yoluna başvurabilir veya gerekirse yargılamanın yenilenmesini isteyebilirsin.
Bunun için Hakkını Sor'daki usulsüz tebligat şikâyeti rehberine bakabilirsin.
Kısaca yapılacaklar
- Adresini her değiştirdiğinde nüfus müdürlüğüne veya e-Devlet'e bildir.
- Yurt dışında yaşıyorsan konsoloslukta kayıtlı adresini güncel tut.
- e-Devlet'ten hakkındaki dava ve icra dosyalarını düzenli kontrol et.
- İlanen tebligat yapıldığını öğrendiysen, dosyada adres araştırması yapılıp yapılmadığını incele.
- Usulsüzlük varsa süreleri kaçırmadan şikâyet veya kanun yoluna başvur.
Dayanak mevzuat
- 7201 sayılı Tebligat Kanunu m. 28: Adresi meçhul olanlara tebligat ilanen yapılır; adresin meçhul olduğu muhtara şerh verdirilerek tespit edilir; tebliği çıkaran merci adres araştırması yapar ve kolluğa tahkik ettirir; yabancı ülkede oturanlara ayrıca iadeli taahhütlü mektup gönderilir.
- 7201 sayılı Kanun m. 29: İlanen tebliğ, merciin gerekçeli kararıyla gazete, internet haber sitesi ve Basın İlân Kurumu İlan Portalında yapılır; evrak merciin ilan yerine asılır; ikinci ilan yapılabilir ve iki ilan arasındaki süre bir haftadan az olamaz.
- 7201 sayılı Kanun m. 30: İlanda ilgilinin kimliği, adresi, evrakın özeti, tebliğin konusu ve sebebi ile ilanı veren merci yazılır.
- 7201 sayılı Kanun m. 31: İlanen tebliğ, son ilan tarihinden itibaren yedi gün sonra yapılmış sayılır; merci on beş günü geçmemek üzere daha uzun süre belirleyebilir.
En çok sorulan sorular
Gazetede ilan edilen tebligat geçerli mi?
Şartları oluşmuşsa geçerlidir. Ancak adres araştırması yapılmadan veya bilinen bir adres varken yapılan ilanen tebligat usulsüzdür.
İlanen tebliğ ne zaman yapılmış sayılır?
Son ilan tarihinden itibaren yedi gün sonra. Merci bu süreyi on beş güne kadar uzatabilir.
Mahkeme adresimi araştırmak zorunda mı?
Evet. İlanen tebligattan önce adresin resmi ve özel kurumlardan sorulması ve kolluk aracılığıyla araştırılması gerekir.
Yurt dışında yaşıyorum, bana nasıl tebligat yapılır?
İlanen tebligat gerekiyorsa, evrak ve ilan suretleri bilinen yabancı ülke adresine ayrıca iadeli taahhütlü mektupla gönderilir.
Usulsüz ilanen tebligata nasıl itiraz ederim?
İcra takibinde öğrendiğin tarihten itibaren yedi gün içinde icra mahkemesine şikâyette bulunabilirsin.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.