YouTube

Haksız Tahrik İndirimi Nedir, Ceza Ne Kadar Düşer?

Biri sana ağır bir hakarette bulundu, ailene saldırdı ya da sana haksız bir şekilde zarar verdi. O anki öfkeyle sen de ona karşılık verdin ve hakkında ceza davası açıldı. Bu durumda, seni öfkelendiren haksız davranış nedeniyle cezanda indirim yapılabilir. Bu rehberde haksız tahrik indirimini anlatıyoruz.

Haksız tahrik nedir?

Haksız tahrik, bir kişinin başka birinin haksız davranışı nedeniyle öfkelenmesi ya da şiddetli bir üzüntü yaşaması ve bu duygunun etkisiyle suç işlemesidir (TCK md. 29).

Kanun, bu durumda suç işleyen kişinin cezasında indirim yapılmasını öngörür. Çünkü kişi, kendi isteğiyle değil, karşı tarafın haksız davranışının yarattığı öfke ya da üzüntünün etkisiyle suç işlemiştir.

Haksız tahrikin şartları

Haksız tahrik indiriminin uygulanabilmesi için:

Haksız davranışın kaynağı

Haksız davranış, genellikle suçun mağduru tarafından yapılır. Ancak mahkemeler, olayın koşullarına göre değerlendirme yapar.

Hukuka uygun davranışlar tahrik sayılmaz

Karşı tarafın davranışı hukuka uygunsa, haksız tahrik uygulanmaz. Örneğin polisin seni kanuna uygun olarak gözaltına alması ya da alacaklının yasal yollarla alacağını istemesi, haksız tahrik sayılmaz.

Zaman ilişkisi

Haksız davranış ile suç arasında doğrudan bir bağ olmalıdır. Ancak Yargıtay, haksız davranışın etkisinin zaman içinde birikebileceğini de kabul eder. Örneğin uzun süredir devam eden hakaret ve aşağılamaların sonunda işlenen suçlarda da haksız tahrik uygulanabilir.

Ne kadar indirim yapılır?

Haksız tahrik hâlinde ceza şu şekilde indirilir (TCK md. 29):

İndirimin miktarı, haksız davranışın ağırlığına göre belirlenir. Haksız davranış ne kadar ağırsa, indirim de o kadar fazla olur.

Karşılıklı haksız davranışlar

Bazı olaylarda iki taraf da birbirine karşı haksız davranışlarda bulunur. Örneğin iki kişi karşılıklı hakaret edip ardından birbirini yaralarsa. Bu durumda mahkeme, her iki taraf için de haksız tahrik indirimini değerlendirebilir.

Hakaret suçunda ise karşılıklı hakaret özel olarak düzenlenmiştir. Hakarete karşılık olarak hakaret eden kişiye ceza verilmeyebilir ya da cezası indirilebilir (TCK md. 129).

Meşru müdafaa ile farkı

Haksız tahrik, meşru müdafaadan farklıdır:

İspat

Haksız tahrik indirimi için, karşı tarafın haksız davranışını ispat etmen gerekir. Bunun için:

gibi deliller önemlidir.

Mahkeme, haksız tahrik şartlarının varlığını kendiliğinden de araştırır. Ancak bunu ifadende ve savunmanda açıkça ileri sürmen faydalı olur.

Kısaca yapılacaklar

En çok sorulan sorular

Haksız tahrik nedir?

Başkasının haksız davranışının yarattığı öfke ya da şiddetli elemin etkisiyle suç işlenmesidir ve cezada indirim sağlar.

Haksız tahrik indirimi ne kadardır?

Ağırlaştırılmış müebbet yerine 18 ila 24 yıl, müebbet yerine 12 ila 18 yıl verilir; diğer cezalar dörtte birinden dörtte üçüne kadar indirilir.

Polisin kanuna uygun gözaltısı tahrik sayılır mı?

Hayır. Hukuka uygun davranışlar haksız tahrik oluşturmaz.

Öfke zamanla birikmişse indirim uygulanır mı?

Yargıtay, haksız davranışın etkisinin zaman içinde birikebileceğini de kabul eder.

İki taraf da birbirine haksız davrandıysa ne olur?

Mahkeme her iki tarafın davranışını değerlendirerek indirimi ve oranını belirler.

Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.

Sana bu konuda tavsiye ettiğimiz siteler

Bu konuda bu siteler sana yardımcı olabilir.

Soru sor Danışmanlık al