Hapis Cezam Kesinleşti: Çağrı Kâğıdı Geldi, Kaç Gün İçinde Cezaevine Teslim Olmalıyım?
Bir yıl iki ay hapis cezan Yargıtay'dan onaylanarak kesinleşti. Birkaç hafta sonra kapına savcılıktan bir çağrı kâğıdı geldi: "Cezanızın infazı için başsavcılığa müracaat ediniz." "Kaç gün içinde gitmem gerekiyor? Gitmezsem ne olur? Hemen cezaevine mi alınırım?" diye düşünüyorsun. Bu rehberde Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'a göre kesinleşen hapis cezasının infazına nasıl başlandığını anlatıyoruz.
Ceza kesinleşince ne olur?
Hapis cezası içeren mahkûmiyet kararı kesinleştiğinde mahkeme dosyayı Cumhuriyet başsavcılığına gönderir. Başsavcılık kararı infaz defterine kaydeder ve cezanın süresine bakarak iki yoldan birini seçer:
- Çağrı kâğıdı göndermek: Kendi isteğinle gelip teslim olman beklenir.
- Doğrudan yakalama emri çıkarmak: Polis veya jandarma seni bulup cezaevine götürür.
Hangi cezada çağrı, hangisinde yakalama?
- Kasten işlenen suçlarda üç yıla kadar, taksirle işlenen suçlarda beş yıla kadar hapis cezalarında kural olarak önce çağrı kâğıdı gönderilir.
- Kasten işlenen suçlarda üç yıldan, taksirle işlenen suçlarda beş yıldan fazla hapis cezalarında doğrudan yakalama emri çıkarılır.
- Ödenmeyen adli para cezasından çevrilen hapiste de önce çağrı kâğıdı gönderilir.
Çağrı kâğıdı gelince kaç gün içinde gitmelisin?
Çağrı kâğıdı sana tebliğ edildikten sonra on gün içinde çağrıyı gönderen başsavcılığa gitmelisin. Çağrı kâğıdında hangi başsavcılığa, hangi büroya başvuracağın yazar.
On gün içinde gitmezsen, kaçarsan ya da kaçacağına dair şüphe uyandırırsan savcı hakkında yakalama emri çıkarır. Bu durumda yolda, evde ya da işyerinde yakalanıp cezaevine götürülebilirsin. Yakalama emri için gerektiğinde evinde ve işyerinde arama da yapılabilir.
Kendi isteğinle gitmenin bir avantajı daha var: Bazı haklar yalnızca çağrı üzerine gelen hükümlüye tanınır. Örneğin cezanın infazının ertelenmesini isteyebilmek için çağrı üzerine başsavcılığa gitmiş olman gerekir. Bunun için Hakkını Sor'daki infazın ertelenmesi rehberine bakabilirsin.
Adresin değiştiyse dikkat et
Çağrı kâğıdı hükümde gösterilen adrese gönderilir. Adresin değiştiyse bunu mahkemeye veya başsavcılığa bildirmekle yükümlüsün. Bildirmezsen eski adrese yapılan tebligat geçerli sayılır ve haberin olmadan on günlük süre işlemeye başlar. Sonuçta hakkında yakalama emri çıkabilir.
Hakkında böyle bir karar olup olmadığını öğrenmek ve ne yapacağını bilmek için Hakkını Sor'daki yakalama kararı rehberine bakabilirsin.
Başsavcılığa gidince ne olur?
Başsavcılıkta kimliğin tespit edilir ve infaz işlemleri başlar. Cezanın süresine ve suçun türüne göre kapalı ya da açık ceza infaz kurumuna gönderilirsin. Kısa süreli cezalarda doğrudan açık cezaevine ayrılma imkânı için Hakkını Sor'daki açık cezaevi rehberine bakabilirsin.
Cezaevine alındığında başsavcılık sana bir belge verir. Bu belgede şunlar yazar:
- Cezaevine alındığın tarih
- Salıverileceğin tarih
- Ceza süren
- Cezanın hangi hükme ilişkin olduğu
Bu belgeyi sakla; koşullu salıverilme ve denetimli serbestlik tarihlerini takip ederken işine yarar.
Gitmeden önce hazırlık
- Gerekli ilaçlarını ve doktor raporlarını yanına al.
- Ailenle iletişim ve vekâlet işlerini önceden düzenle.
- Çalışıyorsan işverenine durumu bildir.
- Sağlık sorunun ya da infazın ertelenmesini gerektiren bir durumun varsa belgelerini hazırla ve başsavcılığa bunlarla git.
Kısaca yapılacaklar
- Çağrı kâğıdının tebliğ tarihini not et; on gün içinde başsavcılığa git.
- Adresin değiştiyse hemen mahkemeye veya başsavcılığa bildir.
- Erteleme veya ara verme istiyorsan çağrı üzerine giderek başvur.
- Sağlık raporlarını ve ilaçlarını yanına al.
- Cezaevine alındığında verilen tarihli belgeyi sakla.
Dayanak mevzuat
- 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun m. 19: Çağrı kâğıdının tebliğinden itibaren on gün içinde gelmeyen, kaçan veya kaçacağına dair şüphe uyandıran hükümlü hakkında savcı yakalama emri çıkarır; kasten işlenen suçlarda üç yıldan, taksirle işlenen suçlarda beş yıldan fazla hapis cezalarında doğrudan yakalama emri çıkarılır; adli para cezasından çevrilen hapiste önce çağrı kâğıdı gönderilir; yakalama için gerektiğinde konut ve işyerinde arama yapılabilir.
- 5275 sayılı Kanun m. 20: Kesinleşen mahkûmiyet kararı başsavcılığa verilir ve ceza süresine göre çağrı kâğıdı veya yakalama emri çıkarılır; çağrı kâğıdı hükümdeki adrese tebliğ edilir, adres değişikliğini bildirmeyen hükümlüye bu adreste yapılan tebligat geçerlidir; hükümlüye cezaevine alındığı ve salıverileceği tarihi gösteren belge verilir.
En çok sorulan sorular
Çağrı kâğıdı geldikten sonra kaç gün içinde teslim olmalıyım?
Tebliğden itibaren on gün içinde çağrıyı gönderen başsavcılığa gitmelisin.
Çağrı kâğıdına uymazsam ne olur?
Savcı hakkında yakalama emri çıkarır; yakalanınca cezaevine götürülürsün.
Her hapis cezasında çağrı kâğıdı gönderilir mi?
Hayır. Kasten işlenen suçlarda üç yıldan, taksirle işlenen suçlarda beş yıldan fazla cezalarda doğrudan yakalama emri çıkarılır.
Taşındım, çağrı kâğıdı eski adresime gitti. Geçerli mi?
Adres değişikliğini mahkemeye veya başsavcılığa bildirmediysen eski adrese yapılan tebligat geçerli sayılır.
Çağrı kâğıdı geldikten sonra cezamı erteletebilir miyim?
Şartları varsa çağrı üzerine başsavcılığa giderek infazın ertelenmesini isteyebilirsin.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.