Hastalık Nedeniyle İş Sözleşmesinin Feshi ve Kıdem Tazminatı
Uzun süreli bir hastalık geçiriyorsan, işinin sağlığına zarar verdiğini düşünüyorsan ya da hastalığın nedeniyle işine devam edemiyorsan, iş sözleşmenin ne olacağını merak ediyor olabilirsin. Hastalık hem işçiye hem işverene belirli şartlarla iş sözleşmesini sona erdirme hakkı verir. Bu rehberde hastalık nedeniyle iş sözleşmesinin feshini anlatıyoruz.
İşçinin hastalık nedeniyle feshi
İş sağlığına zarar veriyorsa
İş sözleşmesinin yapılmasından sonra işin niteliğinden doğan bir sebeple işçinin sağlığı ya da yaşayışı tehlikeye düşerse, işçi iş sözleşmesini haklı nedenle derhal feshedebilir (4857 s.K. md. 24). Örneğin kimyasal maddelerle çalışan bir işçinin solunum yolu hastalığına yakalanması ya da ağır yük taşıyan bir işçinin bel fıtığı olması.
İşini yapamayacak duruma geldiysen
Hastalığın işten kaynaklanmasa bile, hastalığın nedeniyle işini yapamayacak duruma geldiğin bir sağlık kurulu raporuyla belgelendiyse, iş sözleşmeni haklı nedenle feshetmen mümkün olabilir.
Bulaşıcı hastalık
İşveren ya da birlikte çalıştığın kişilerden birinin bulaşıcı ya da işinle bağdaşmayan bir hastalığa yakalanması da haklı fesih sebebidir.
Kıdem tazminatı
Bu sebeplerle iş sözleşmesini haklı nedenle feshedersen, en az bir yıllık çalışman varsa kıdem tazminatı alırsın. İhbar süresine uyman gerekmez, ancak ihbar tazminatı da alamazsın.
Sağlık kurulu raporu önemli
Hastalık nedeniyle haklı fesih yapacaksan, durumunu tam teşekküllü bir hastanenin sağlık kurulu raporuyla belgelemen çok önemlidir. Raporda hastalığının ne olduğu ve işini yapmana engel olup olmadığı açıkça yazmalıdır. Basit bir doktor raporu çoğu zaman yeterli görülmez.
İşverenin hastalık nedeniyle feshi
Uzun süreli devamsızlık
İşçi hastalık ya da kaza nedeniyle uzun süre işe gelemezse, işveren belirli bir süreden sonra iş sözleşmesini feshedebilir. Bu süre, işçinin ihbar süresine altı hafta eklenerek hesaplanır (4857 s.K. md. 25).
İhbar süreleri çalışma süresine göre şöyledir:
- Altı aydan az çalışmada iki hafta.
- Altı ay ile bir buçuk yıl arasında dört hafta.
- Bir buçuk yıl ile üç yıl arasında altı hafta.
- Üç yıldan fazla çalışmada sekiz hafta.
Örneğin dört yıldır çalışan bir işçi için bu süre sekiz hafta artı altı hafta, yani on dört haftadır. Bu süre içinde işveren, hastalık nedeniyle iş sözleşmesini feshedemez.
Tedavisi mümkün olmayan hastalık
İşçinin tutulduğu hastalığın tedavi edilemeyecek nitelikte olduğu ve iş yerinde çalışmasında sakınca bulunduğu sağlık kurulu raporuyla tespit edilirse, işveren iş sözleşmesini feshedebilir.
İşçinin kendi kusuruyla hastalanması
İşçinin kendi kastından, düzensiz yaşayışından ya da içkiye düşkünlüğünden doğan bir hastalık nedeniyle art arda üç iş günü ya da bir ayda beş iş günü işe gelmemesi hâlinde, işveren iş sözleşmesini derhal feshedebilir.
Kıdem tazminatı
İşveren hastalık nedeniyle iş sözleşmesini feshederse, kural olarak kıdem tazminatını ödemek zorundadır. Hastalık, işçinin ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davranışı sayılmaz. Bu yüzden hastalık nedeniyle çıkarılan işçi, en az bir yıllık çalışması varsa kıdem tazminatı alır.
Rapor süresince ücret
Rapor süresince işveren maaşını ödemek zorunda değildir. Bu süre için SGK'dan geçici iş göremezlik ödeneği, yani rapor parası alabilirsin. Rapor parasının şartlarını ayrı bir yazıda ele aldık.
Hastalık nedeniyle ayrımcılık
İşverenin, hastalığın nedeniyle sana farklı davranması, örneğin kanuni süre dolmadan seni işten çıkarması ya da hastalığın bahane edilerek kötü niyetle çıkarılman, iş güvencesi hükümleri kapsamında işe iade ya da tazminat davasına konu olabilir.
Kısaca yapılacaklar
- Hastalığını ve işini yapmana engel olup olmadığını sağlık kurulu raporuyla belgele.
- Haklı nedenle fesih yapacaksan sebebi açıkça yazan bir fesih bildirimi ver.
- İşveren seni çıkarırsa ihbar süresine altı hafta eklenerek hesaplanan sürenin dolup dolmadığını kontrol et.
- Kıdem tazminatın ödenmezse arabulucuya, ardından iş mahkemesine başvur.
- Rapor süresince SGK'dan rapor parası al.
En çok sorulan sorular
İşim sağlığıma zarar veriyorsa ayrılıp tazminat alabilir miyim?
Evet. İşin niteliğinden doğan sebeple sağlığın tehlikeye düşerse haklı nedenle fesih yapıp en az bir yıllık kıdemle kıdem tazminatı alırsın.
Hastalığım işten kaynaklanmıyorsa da bu hak var mı?
Hastalığın nedeniyle işini yapamayacağın sağlık kurulu raporuyla belgelenirse haklı nedenle fesih yapabilirsin.
Hangi rapor gerekir?
Tam teşekküllü bir hastanenin, hastalığını ve işini yapamayacağını açıkça gösteren sağlık kurulu raporu.
Uzun süre raporluysam işveren beni ne zaman çıkarabilir?
İhbar süresine altı hafta eklenerek bulunan süre dolduktan sonra; örneğin dört yıllık işçi için on dört hafta.
İşveren hastalık nedeniyle çıkarırsa kıdem tazminatı alır mıyım?
Hastalık kendi kusurundan kaynaklanmadıysa işverenin bu nedenle feshinde kıdem tazminatı alırsın.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.