İş Yerinde Kalp Krizi İş Kazası Sayılır mı?
Bir yakının iş yerinde kalp krizi geçirip hayatını kaybettiyse ya da sen iş yerinde kriz geçirdiysen bunun iş kazası sayılıp sayılmayacağı önemli bir sorudur. Çünkü iş kazası sayılırsa SGK'dan gelir bağlanabilir, işverenin sorumluluğu gündeme gelebilir. Bu rehberde kalp krizinin hangi durumlarda iş kazası sayıldığını ve ne yapman gerektiğini anlatıyoruz.
Kanun ne diyor?
Sosyal Sigortalar Kanunu'na göre sigortalının iş yerinde bulunduğu sırada meydana gelen ve onu bedenen ya da ruhen zarara uğratan olay iş kazasıdır (5510 s.K. md. 13). Kanun, olayın mutlaka dışarıdan gelen bir etkiyle olmasını şart koşmaz.
Bu yüzden Yargıtay, iş yerinde ya da işverenin verdiği bir görev sırasında geçirilen kalp krizini birçok kararında SGK açısından iş kazası olarak kabul etmiştir. Yani kişinin önceden kalp rahatsızlığı olsa bile, kriz iş yerinde geçirildiyse SGK haklarından yararlanma ihtimali yüksektir.
İki ayrı soru: SGK ve işveren
Kalp krizi konusunda iki farklı değerlendirme yapılır:
- SGK açısından: Kriz iş yerinde ya da görev sırasında olduysa çoğu durumda iş kazası sayılır ve SGK'nın sağladığı haklar doğar.
- İşverenin tazminat sorumluluğu açısından: Burada işverenin kusuru ve işle kriz arasındaki bağlantı ayrıca aranır. Örneğin ağır ve stresli çalışma koşulları, aşırı fazla mesai, sıcak ortam, ağır fiziksel efor ya da işverenin ilk yardım ve sağlık önlemlerini almaması gibi durumlar bu bağlantıyı kurabilir.
Yani SGK krizi iş kazası olarak kabul etse bile, işverenden tazminat alabilmek için işin krize katkısını ya da işverenin ihmalini göstermen gerekir.
İş yeri dışında geçirilen krizler
- İşverenin görevlendirmesiyle başka bir yerde iş yaparken geçirilen kriz de iş kazası sayılabilir.
- İşverenin sağladığı servisle işe gidip gelirken geçirilen kriz de iş kazası kapsamına girebilir.
- Evde, izinliyken ya da kendi işini yaparken geçirilen kriz ise kural olarak iş kazası sayılmaz.
1. Kayıtları topla
- Krizin yeri ve saati; mümkünse olayın tutanağı.
- Olayı gören iş arkadaşlarının adları.
- Hastane kayıtları, ölüm hâlinde otopsi raporu.
- Krizden önceki günlerdeki çalışma saatleri, fazla mesai ve vardiya kayıtları.
- İşe giriş ve periyodik sağlık muayenesi kayıtları.
- İş yerinde ilk yardım ekipmanı, eğitimli personel ya da sağlık birimi olup olmadığına ilişkin bilgiler.
2. SGK bildirimini kontrol et
İşveren iş kazasını en geç üç iş günü içinde SGK'ya bildirmek zorundadır. İşveren krizi "hastalık" sayıp bildirim yapmayabilir. Bildirim yapılmadıysa sen ya da yakınların SGK'ya başvurabilir; SGK olayı inceleyerek iş kazası olup olmadığına karar verir.
SGK olayı iş kazası saymazsa, iş mahkemesinde SGK'ya karşı iş kazasının tespiti davası açabilirsin.
3. Haklar
- SGK'dan: Geçici iş göremezlik ödeneği, sürekli iş göremezlik geliri, ölüm hâlinde hak sahiplerine gelir.
- İşverenden: İşverenin kusuru ve işle bağlantı ispat edilirse maddi ve manevi tazminat, ölüm hâlinde yakınlar için destekten yoksun kalma tazminatı.
İş kazasından doğan tazminat davalarında dava öncesi arabuluculuk zorunlu değildir. Zamanaşımı süresi on yıldır.
Kısaca yapılacaklar
- Krizin yerini, saatini ve tanıklarını kaydet.
- Hastane, otopsi ve çalışma saatleri kayıtlarını topla.
- İşverenin SGK'ya iş kazası bildirimi yapıp yapmadığını kontrol et.
- Kabul edilmezse iş kazasının tespiti davası aç.
- İşin stresi veya işverenin ihmali varsa tazminat talebini değerlendir.
En çok sorulan sorular
İş yerinde geçirilen kalp krizi iş kazası sayılır mı?
Yargıtay, iş yerinde ya da görev sırasında geçirilen kalp krizini birçok kararında SGK açısından iş kazası olarak kabul etmiştir.
SGK iş kazası sayarsa işverenden tazminat alır mıyım?
Kendiliğinden değil. İşverenden tazminat için işin krize katkısını ya da işverenin ihmalini göstermen gerekir.
Evde geçirilen kriz iş kazası sayılır mı?
Hayır. Evde, izinliyken ya da kendi işini yaparken geçirilen kriz kural olarak iş kazası sayılmaz.
Hangi kayıtları toplamalıyım?
Krizin yeri ve saati, tanıklar, hastane ve otopsi raporları, son günlerdeki çalışma saatleri ve iş yerindeki ilk yardım imkânlarına ilişkin bilgiler.
SGK olayı iş kazası saymazsa ne yapabilirim?
İş mahkemesinde SGK'ya karşı iş kazasının tespiti davası açabilirsin.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.