Kiralık Araç Şirketi Hasar Bedeli İstiyor: Ödemek Zorunda mıyım?
Tatilde ya da iş seyahatinde bir araç kiraladın. Aracı teslim ettikten birkaç gün sonra şirket seni aradı ve "araçta hasar tespit ettik" diyerek yüklü bir para istedi. Belki de bu parayı haber vermeden kredi kartından çekti. Oysa sen o hasarı ne yaptığını hatırlıyorsun ne de gördüğünü. Bu rehberde araç kiralama şirketinin hasar talebine karşı haklarını anlatıyoruz.
Kiracı hangi hasarlardan sorumludur?
Aracı kiraladığın süre boyunca, araca özenle davranmak ve onu teslim aldığın hâliyle geri vermek zorundasın. Bu süre içinde senin kusurunla ya da kullanımın sırasında oluşan hasarlardan, kira sözleşmesi ve kasko şartlarına göre sorumlu olabilirsin.
Ancak şunlardan sorumlu tutulamazsın:
- Aracı teslim aldığında zaten var olan hasarlar.
- Olağan kullanımdan kaynaklanan aşınmalar, örneğin lastiklerin normal ölçüde aşınması.
- Aracın bakımsızlığından kaynaklanan arızalar.
- Teslimden sonra oluşan hasarlar.
Sözleşmede nelere dikkat etmelisin?
Kasko ve muafiyet
Kiralık araçların çoğunda kasko bulunur. Ancak kaskonun bir "muafiyet" tutarı, yani hasarın senin ödemen gereken kısmı olabilir. Sözleşmede bu tutarın ne kadar olduğunu ve hangi hasarların kasko kapsamında olmadığını mutlaka oku.
Ek güvenceler
Şirketler genellikle ek ücret karşılığında muafiyeti azaltan ya da kaldıran güvenceler sunar. Lastik, cam ve far gibi parçalar çoğu zaman temel kaskonun dışında kalır ve ayrı bir güvence gerektirir. Hangi güvenceyi aldığını sözleşmede kontrol et.
Haksız şartlar
Kiracıyı her türlü hasardan, kusuru olup olmadığına bakılmaksızın sınırsız şekilde sorumlu tutan ya da şirkete tek taraflı olarak dilediği tutarı kartından çekme yetkisi veren şartlar, tüketici aleyhine haksız şart sayılabilir.
Aracı teslim alırken ne yapmalısın?
- Aracın her yerini, görevliyle birlikte dikkatlice incele.
- Mevcut çizik, göçük ve hasarları, teslim formuna tek tek işaretlettir.
- Aracın tüm yüzeylerinin, tavanının, jantlarının, camlarının ve iç kısmının fotoğrafını ve videosunu çek. Fotoğraflarda tarih ve saat bilgisinin görünmesine dikkat et.
- Yakıt seviyesini ve kilometre göstergesini de fotoğrafla.
- Teslim formunun bir nüshasını mutlaka al.
Aracı iade ederken ne yapmalısın?
- Aracı mümkünse şirket görevlisiyle birlikte kontrol ederek teslim et.
- Görevliden, aracın hasarsız teslim alındığını gösteren bir belge iste.
- Aracı otoparka bırakıp anahtarı kutuya atarak teslim ediyorsan, aracın bütün yüzeylerinin fotoğraf ve videosunu çek.
- Yakıt seviyesini ve kilometreyi yine fotoğrafla.
Kaza yaparsan
- Kazayı hemen kiralama şirketine bildir.
- Kaza tespit tutanağı düzenle ya da gerekiyorsa polisi çağır.
- Kaza alkollü araç kullanma veya sözleşmeye aykırı kullanım gibi durumlarda olduysa, kasko hasarı karşılamayabilir ve zarar sana kalabilir.
Şirket hasar bedeli isterse ne yapmalısın?
- Hasarın ne zaman ve nerede tespit edildiğini gösteren tutanağı, fotoğrafları ve ekspertiz raporunu iste.
- Onarımın gerçek maliyetini gösteren faturayı iste. Yalnızca bir tahmine dayanan yüksek bir tutarı kabul etmek zorunda değilsin.
- Kendi teslim alma ve teslim etme fotoğraflarınla karşılaştır. Hasar teslim aldığında da varsa, bunu gösteren belgeleri şirkete gönder.
- İtirazını yazılı olarak bildir.
Değer kaybı ve kazanç kaybı talepleri
Şirket bazen onarım bedelinin yanında aracın değer kaybını ya da aracın serviste kaldığı günler için kazanç kaybını da isteyebilir. Bu talepler sözleşmeye ve somut zarara bağlıdır. Şirketin bu zararı da belgeyle ispat etmesi gerekir.
Kartından izinsiz çekim yapıldıysa
Kiralama sırasında kartına konulan provizyon, yani teminat tutarı, olağan bir uygulamadır. Ancak şirket, onayın olmadan ve hasarı ispat etmeden kartından yüksek bir tutar çektiyse:
- Bankana başvurarak bu işleme itiraz edebilirsin.
- Şirkete yazılı olarak itirazını ve iadeyi talep ettiğini bildir.
Anlaşamazsan
Kiralama şirketiyle anlaşamazsan, tutara göre tüketici hakem heyetine ya da tüketici mahkemesine başvurabilirsin. Tüketici mahkemesinde dava açmadan önce arabulucuya gitmen gerekebilir. Bu süreçte teslim alma ve iade fotoğrafların en güçlü delilin olacaktır.
Kısaca yapılacaklar
- Sözleşmedeki muafiyet tutarını ve kasko dışı kalan hasarları oku.
- Aracı teslim alırken ve iade ederken her yerini fotoğrafla ve videoya çek.
- Mevcut hasarları teslim formuna işaretlet, nüshanı sakla.
- Hasar talebinde ekspertiz raporu ve onarım faturası iste.
- İzinsiz kart çekimine bankana itiraz et, anlaşamazsan tüketici hakem heyetine başvur.
En çok sorulan sorular
Kiralık araçtaki her hasardan sorumlu muyum?
Hayır. Teslim aldığında zaten var olan hasarlardan, olağan aşınmadan ve teslimden sonra oluşan hasarlardan sorumlu değilsin.
Kasko muafiyeti nedir?
Kasko olsa bile hasarın senin ödemen gereken kısmıdır; sözleşmede tutarını kontrol etmelisin.
Aracı teslim alırken ne yapmalıyım?
Mevcut hasarları teslim formuna işaretlet; aracın her yerinin, yakıt ve kilometrenin tarihli fotoğraf ve videosunu çek.
Şirket kartımdan istediği tutarı çekebilir mi?
Tek taraflı ve sınırsız çekim yetkisi veren şartlar haksız şart sayılabilir; itiraz edip bankandan harcama itirazı yapabilirsin.
Hasar bedeline itiraz için nereye başvurabilirim?
Tüketici hakem heyetine ya da tüketici mahkemesine başvurabilirsin.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.