Kişisel Verilerim İzinsiz Kullanıldı: KVKK Başvurusu Nasıl Yapılır?
Bir şirket telefonunu izinsiz başkalarına verdiyse, istemediğin hâlde sürekli reklam mesajları alıyorsan, sağlık bilgilerin ya da kimlik bilgilerin sızdırıldıysa, kişisel verilerinin korunması hakkın ihlal edilmiş olabilir. Bu rehberde kişisel verilerin ihlal edildiğinde Kişisel Verileri Koruma Kanunu'na göre neler yapabileceğini anlatıyoruz.
Kişisel veri nedir?
Kişisel veri, seni tanımlayan ya da tanımlanabilir kılan her türlü bilgidir. Örneğin:
- Adın, soyadın ve T.C. kimlik numaran.
- Telefon numaran, e-posta adresin ve ev adresin.
- Fotoğrafların ve ses kayıtların.
- Banka hesap bilgilerin.
Bazı veriler ise özel nitelikli kişisel veri sayılır ve daha sıkı korunur: Sağlık bilgilerin, din ve mezhep bilgin, siyasi düşüncen, biyometrik ve genetik verilerin, ceza mahkûmiyetin gibi.
Haklarını bil
Kişisel verilerini işleyen kurum ya da şirkete, yani veri sorumlusuna başvurarak şunları isteyebilirsin (6698 s.K. md. 11):
- Kişisel verilerinin işlenip işlenmediğini öğrenmek.
- Hangi verilerinin, hangi amaçla işlendiğini öğrenmek.
- Verilerinin kimlere aktarıldığını öğrenmek.
- Eksik ya da yanlış işlenen verilerin düzeltilmesini istemek.
- Verilerinin silinmesini ya da yok edilmesini istemek.
- Verilerinin kanuna aykırı işlenmesi nedeniyle uğradığın zararın giderilmesini istemek.
1. Önce veri sorumlusuna başvur
Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na şikâyette bulunmadan önce, verilerini işleyen kurum ya da şirkete başvurman gerekir.
- Başvurunu yazılı olarak, kayıtlı elektronik posta (KEP) ile ya da şirketin belirlediği başvuru yöntemiyle yap.
- Başvurunda adını, soyadını, kimlik numaranı, adresini ve talebini açıkça yaz.
- Başvurunun yapıldığını gösteren belgeyi sakla.
Veri sorumlusu, başvurunu en geç 30 gün içinde sonuçlandırmak zorundadır. Başvurular kural olarak ücretsizdir; işlem ayrıca bir maliyet gerektiriyorsa Kurul'un belirlediği tarifedeki ücret istenebilir.
2. Cevap gelmezse Kurul'a şikâyet et
Şu durumlarda Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na şikâyette bulunabilirsin (6698 s.K. md. 14):
- Başvurun reddedildiyse.
- Verilen cevabı yetersiz buluyorsan.
- 30 gün içinde cevap verilmediyse.
Şikâyetini, veri sorumlusunun cevabını öğrendiğin tarihten itibaren 30 gün içinde ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren 60 gün içinde yapmalısın.
Şikâyetini Kurum'un internet sitesi üzerinden ya da yazılı olarak yapabilirsin. Veri sorumlusuna yaptığın başvurunun ve aldığın cevabın örneğini şikâyetine ekle.
Kurul, ihlal tespit ederse veri sorumlusuna idari para cezası verebilir ve ihlalin giderilmesini emredebilir. Ancak Kurul sana tazminat ödenmesine karar vermez.
3. Tazminat iste
Kişisel verilerinin hukuka aykırı işlenmesi nedeniyle maddi ya da manevi zarara uğradıysan, genel mahkemelerde tazminat davası açabilirsin. Örneğin:
- Sağlık bilgilerin iş yerine sızdırıldıysa ve bu nedenle işini kaybettiysen.
- Kimlik bilgilerin sızdırıldığı için adına dolandırıcılık yapıldıysa.
- Özel fotoğrafların ya da bilgilerin izinsiz paylaşıldıysa.
4. Suç duyurusunda bulun
Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak kaydedilmesi, başkalarına verilmesi, yayılması ya da ele geçirilmesi suçtur (TCK md. 135 ve 136). Bu durumda Cumhuriyet başsavcılığına şikâyette bulunabilirsin.
İstenmeyen reklam mesajları
İzin vermediğin hâlde reklam SMS'i ya da e-postası alıyorsan, İleti Yönetim Sistemi üzerinden bu mesajlara itiraz edebilir ve gönderen şirketi Ticaret Bakanlığı'na şikâyet edebilirsin. Ayrıca mesajlarda ret seçeneği bulunması zorunludur.
Kısaca yapılacaklar
- Verilerinin hangi şirket tarafından ve nasıl işlendiğini tespit et.
- Önce veri sorumlusuna yazılı olarak başvur ve belgeyi sakla.
- 30 gün içinde cevap gelmezse ya da cevap yetersizse Kurul'a şikâyet et.
- Zarara uğradıysan tazminat davası aç.
- Verilerin sızdırıldıysa savcılığa şikâyette bulun.
En çok sorulan sorular
Hangi bilgiler kişisel veri sayılır?
Adın, kimlik numaran, telefonun, adresin, fotoğrafların ve banka bilgilerin gibi seni tanımlayan her bilgi.
Şirketten hangi hakları isteyebilirim?
Verilerinin işlenip işlenmediğini, kimlere aktarıldığını öğrenmeyi, düzeltilmesini, silinmesini ve zararının giderilmesini.
Kurul'a doğrudan şikâyet edebilir miyim?
Hayır. Önce verilerini işleyen kurum ya da şirkete başvurman gerekir.
Şirket ne kadar sürede cevap vermeli?
Başvurunu en geç 30 gün içinde sonuçlandırmak zorundadır.
Kurul'a şikâyet süresi ne kadar?
Cevabı öğrendiğin tarihten itibaren 30 gün içinde, her hâlde başvuru tarihinden itibaren 60 gün içinde.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.