YouTube

Memurlar İş Bırakırsa Ceza Alır mı? Kamu Görevinin Terki ve Yapılmaması Suçu

Çalıştığın kamu kurumunda sendika, ücret artışı veya çalışma koşulları için bir günlük iş bırakma eylemi yapılacağını duyurdu. "Memurlar iş bırakırsa ceza alır mı, eyleme katılırsam başıma ne gelir?" diye düşünüyorsun. Ya da bir kamu kurumunda görevlilerin toplu şekilde işi yavaşlattığını, hizmetin aksadığını gördün. Bu rehberde kamu görevinin terki veya yapılmaması suçunu, sendikal iş bırakma eylemlerinin durumunu ve dikkat etmen gerekenleri anlatıyoruz.

Suç nasıl oluşur?

Kamu görevlileri hukuka aykırı olarak ve toplu biçimde:

her biri hakkında üç aydan bir yıla kadar hapis cezası verilir.

Bu suçun oluşması için eylemin toplu olması gerekir. Eyleme katılan kamu görevlisi sayısı üçten fazla değilse ceza verilmez. Tek bir memurun işe gelmemesi bu suçu oluşturmaz; ancak disiplin sorumluluğu doğurur.

Suç şikayete bağlı değildir; savcılık öğrendiğinde kendiliğinden soruşturur.

Sendikal iş bırakma eylemleri

Kamu görevlilerinin mesleki ve sosyal haklarıyla ilgili olarak, hizmeti aksatmayacak şekilde, geçici ve kısa süreli iş bırakmaları veya yavaşlatmaları halinde verilecek cezada indirim yapılabilir ya da hiç ceza verilmeyebilir.

Uygulamada sendikaların çağrısıyla yapılan bir veya iki günlük iş bırakma eylemleri, Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarının da etkisiyle çoğunlukla sendikal hak kapsamında değerlendirilmektedir. Bu eylemlere katılan memurlara verilen disiplin cezaları birçok davada iptal edilmiştir.

Bununla birlikte her eylemin koşulları ayrı değerlendirilir. Eylemin süresi, hizmeti ne ölçüde aksattığı, sendikal bir amaca dayanıp dayanmadığı ve kanuni sınırların aşılıp aşılmadığı belirleyici olur.

İşçilerin durumu farklıdır

Bu suç yalnızca kamu görevlileri için geçerlidir. İşçilerin grev hakkı ise ayrı kurallara bağlıdır; kanuni şartlar sağlanmadan yapılan grevler kanun dışı sayılır ve farklı sonuçlar doğurur. İşçilerin grev hakkı için Hakkını Sor'daki grev hakkı rehberine bakabilirsin.

Disiplin sorumluluğu

Ceza davası açılmasa bile izinsiz ve mazeretsiz olarak göreve gelmemek, görev yerini terk etmek veya görevini aksatmak disiplin cezasını gerektirebilir. Devamsızlığın süresine göre disiplin cezası ağırlaşır.

Disiplin cezasına karşı, tebliğden itibaren süresi içinde itiraz edebilir ve idare mahkemesinde iptal davası açabilirsin. Memur izinleri hakkında bilgi için Hakkını Sor'daki memur izinleri rehberine bakabilirsin.

Eyleme katılacaksan

Kısaca yapılacaklar

Dayanak mevzuat

En çok sorulan sorular

Memurlar iş bırakırsa ceza alır mı?

Hukuka aykırı ve toplu iş bırakma üç aydan bir yıla kadar hapis cezası gerektirir. Ancak mesleki ve sosyal haklar için yapılan, hizmeti aksatmayan, kısa süreli eylemlerde ceza indirilebilir veya hiç verilmeyebilir.

Sendika çağrısıyla iş bıraktım, disiplin cezası alır mıyım?

Uygulamada sendikal amaçlı kısa süreli eylemler çoğunlukla sendikal hak kapsamında değerlendirilmekte ve verilen disiplin cezaları birçok davada iptal edilmektedir. Yine de her olay ayrı değerlendirilir.

Tek başıma işe gitmezsem bu suç olur mu?

Hayır. Bu suç için eylemin toplu olması ve üçten fazla kamu görevlisinin katılması gerekir. Tek başına işe gelmemek ise disiplin sorumluluğu doğurur.

Bu suç şikayete bağlı mı?

Hayır. Savcılık suçu öğrendiğinde kendiliğinden soruşturur.

İşçiler için de aynı kural mı geçerli?

Hayır. Bu suç yalnızca kamu görevlileri için geçerlidir; işçilerin grev hakkı ayrı kurallara bağlıdır.

Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.

Sana bu konuda tavsiye ettiğimiz siteler

Bu konuda bu siteler sana yardımcı olabilir.

Soru sor Danışmanlık al