YouTube

Önalım (Şufa) Hakkı ve Davası

Hisseli bir tarlanın ya da arsanın ortaklarından biri payını sana haber vermeden yabancı birine sattıysa, bu payı aynı bedelle satın alma hakkın olabilir. Bu hakka önalım, halk arasındaki adıyla şufa hakkı denir. Bu rehberde önalım hakkının şartlarını, sürelerini ve davanın nasıl açılacağını anlatıyoruz.

Önalım hakkı nedir?

Paylı mülkiyette bir paydaş, taşınmazdaki payını tamamen ya da kısmen üçüncü bir kişiye satarsa, diğer paydaşlar bu payı öncelikle satın alma hakkına sahiptir (TMK md. 732). Bu hak, yabancı birinin ortaklığa girmesini önlemek için tanınmıştır.

Önalım hakkını kullanan paydaş, alıcının yerine geçer ve payı alıcının ödediği bedelle satın alır.

Hangi durumlarda kullanılır?

Önalım hakkı yalnızca şu şartlar birlikte varsa kullanılabilir:

Cebri artırmayla yapılan satışlarda, yani icra yoluyla satışlarda da önalım hakkı kullanılamaz.

Miras kalıp henüz paylaşılmamış, yani elbirliği mülkiyetindeki taşınmazlarda önalım hakkı yoktur.

Bağış gibi gösterilen satışlar

Bazen önalım hakkını engellemek için gerçekte satış olan bir işlem tapuda bağış ya da başka bir işlem gibi gösterilir. Bu durumda işlemin gerçekte satış olduğunu ispat edersen önalım hakkını yine kullanabilirsin. Bunun için alıcının satıcıya para ödediğini gösteren banka kayıtları ve tanıklar önemlidir.

Süreler

Noter bildirimi yapılmadıysa üç aylık süre, satışı başka bir yolla öğrendiğin tarihten itibaren başlayabilir. Ancak iki yıllık süre her durumda satış tarihinden işler.

Dava nasıl açılır?

Tapuda satış bedeli gerçek değerin altında gösterildiyse, yatıracağın bedel tapudaki bedeldir. Alıcı daha yüksek bir bedel ödediğini iddia ederse bunu ispat etmesi gerekir.

Önalım hakkından vazgeçme

Paydaşlar önalım hakkından önceden vazgeçebilir. Ancak bu vazgeçmenin resmi şekilde, yani noterde yapılması ve tapuya şerh verilmesi gerekir. Sözlü olarak "payını satabilirsin, almam" demek, hakkından vazgeçtiğin anlamına gelmez.

Kısaca yapılacaklar

En çok sorulan sorular

Önalım hakkı nedir?

Paylı mülkiyetteki bir payın üçüncü kişiye satılması hâlinde diğer paydaşların bu payı aynı bedelle öncelikle satın alma hakkıdır.

Hangi durumlarda önalım hakkı kullanılamaz?

Bağış, miras, trampa, icra yoluyla satış, paydaşlar arası satış ve elbirliği mülkiyetinde.

Önalım davası için süre ne kadar?

Satışın bildirilmesinden itibaren üç ay; her durumda satıştan itibaren iki yıl.

Dava açarken ne yatırmam gerekir?

Tapudaki satış bedelini ve alıcının ödediği tapu harcı gibi giderleri, mahkemenin belirlediği hesaba yatırman gerekir.

Tapuda bağış gösterilen satışa karşı önalım kullanılabilir mi?

Evet. İşlemin gerçekte satış olduğunu ispat edersen önalım hakkını kullanabilirsin.

Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.

Sana bu konuda tavsiye ettiğimiz siteler

Bu konuda bu siteler sana yardımcı olabilir.

Soru sor Danışmanlık al