Ormanda Mangal Yakmak ve Ağaç Kesmek Suç mu? Orman Suçlarının Cezası
Hafta sonu piknikte ormanda mangal yakmak istiyorsun, köyündeki ormandan yakacak odun kesmeyi düşünüyorsun ya da orman sınırındaki arazine küçük bir kulübe yapmak istiyorsun. "Ormanda ateş yakmak suç mu, ağaç kesmenin cezası ne, sönmemiş sigara atmak ne kadar ceza gerektirir?" diye merak ediyorsun. Bu rehberde Orman Kanunu'na göre yasak fiilleri ve cezalarını anlatıyoruz.
Ormanda ateş yakmak ve mangal yapmak
Kanuna göre:
- Ormanlarda izin verilen ve ocak yeri olarak belirlenen yerler dışında ateş yakmak,
- İzin verilen yerlerde yakılan ateşi söndürmeden alanı terk etmek,
- Ormanlara sönmemiş sigara ya da yangına dolaylı olarak yol açabilecek madde atmak,
- Ormanlara dört kilometre mesafede anız veya benzeri bitki örtüsü yakmak
yasaktır.
Cezası
Bu fiilleri işleyenler hakkında bir yıldan üç yıla kadar hapis ve adli para cezasına hükmolunur. Yani ormanda izin verilmeyen bir yerde mangal yakmak ya da sönmemiş sigara atmak, yangın çıkmasa bile hapis cezası gerektirir.
Mangal nerede yakılabilir?
Orman idaresinin izin verdiği ve ocak yeri olarak belirlediği mesire alanlarında mangal yakılabilir. Bu alanlarda bile ateşi tamamen söndürmeden alandan ayrılmak suçtur. Yangın riskinin yüksek olduğu dönemlerde valilikler ormanlık alanlara girişi ve ateş yakmayı tamamen yasaklayabilir.
Konaklama
Devlet ormanlarında orman idaresince belirlenen konak yerleri dışında gecelemek de yasaktır ve idari para cezası gerektirir.
Orman yangınına neden olmak
- Dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranarak orman yangınına neden olan kişi üç yıldan on yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Failin yangının söndürülmesine yönelik çabaları ya da zararın azlığı dikkate alınarak ceza yarısına kadar indirilebilir.
- Kasten orman yakan kişi ise on yıldan az olmamak üzere hapis ve adli para cezası ile cezalandırılır.
Ormanda ağaç kesmek
Devlet ormanlarında dikili ağaç kesmek, kökünden sökmek ya da hayatını sona erdirecek şekilde boğmak yasaktır.
Cezası
- Bu fiilleri işleyenler üç aydan beş yıla kadar hapis ve adli para cezası ile cezalandırılır.
- Suçun konusu yalnızca yakacak odun veren ağaçsa ceza yarı oranında indirilir.
- Suçun konusu fidansa ceza bir kat artırılır.
- Ağaç kesme ya da sökmede motorlu araç ve gereç, örneğin motorlu testere kullanılırsa ceza bir kat artırılır.
- Fidan ekim sahasını bozan kişi bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Daha hafif fiiller
Ağaçların dallarını kesmek, ağaçlardan kabuk ya da çıra çıkarmak gibi ağaç kesme dışındaki yasak fiiller idari para cezası gerektirir. Bu fiiller muhafaza ormanı ya da milli park gibi özel koruma altındaki ormanlarda işlenirse ceza artırılır.
Ormanda yapı yapmak ve tarla açmak
Devlet ormanları içinde orman idaresinin yapacağı tesisler dışında her çeşit bina, ağıl, hayvan barınağı yapmak, tarla açmak, ekmek ve ormanda yerleşmek yasaktır.
Bu fiilleri işleyenler ya da izne bağlı işleri izinsiz yapanlar altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Suç yeniden tarla açılarak, yanmış orman alanlarında ya da kesinleşmiş orman kadastrosu sınırları içinde işlenirse ceza bir kat artırılır. Yapılan yapılar müsadere edilir ya da yıkılır.
Ormana atık atmak
Nakil araçlarıyla ormanlara yıkıntı ya da inşaat atığı atmak, hafriyat ya da çöp dökmek de yasaktır. Bu fiiller hakkında Ceza Kanunu'nun ilgili hükümleri uygulanır.
Tazminat
Orman Kanunu'na aykırı fiiller nedeniyle doğan zarar için ayrıca hukuk mahkemesinde tazminat istenebilir. Zarar, kesilen ağacın ya da fidanın değeri gibi ölçütlere göre hesaplanır.
Orman yangını görürsen ne yapmalısın?
- Hemen 112 ya da Orman Yangın İhbar Hattı 177'yi ara.
- Yangının yerini olabildiğince ayrıntılı tarif et.
- Kendini tehlikeye atma; rüzgarın tersine ve yangından uzaklaş.
- Ormanda ateş yakan ya da çöp atan birini görürsen plaka ve konum bilgisiyle bildir.
Kısaca yapılacaklar
- Ormanda yalnızca izin verilen ocak yerlerinde mangal yak.
- Ateşi tamamen söndürmeden alandan ayrılma.
- Ormana ve yol kenarına asla sönmemiş sigara atma.
- Devlet ormanında izinsiz ağaç kesme ve yapı yapma.
- Yangın riskinin yüksek olduğu dönemlerde valilik yasaklarını takip et.
- Orman yangını görürsen hemen 112 ya da 177'yi ara.
Dayanak mevzuat
- 6831 sayılı Orman Kanunu m. 76: Belirlenen ocak yerleri dışında ateş yakmak, ateşi söndürmeden alanı terk etmek, ormanlara sönmemiş sigara atmak ve ormanlara dört kilometre mesafede anız yakmak yasaktır.
- 6831 sayılı Kanun m. 110: Ateş yakma, sönmemiş sigara atma ve anız yakma fiillerine bir yıldan üç yıla kadar hapis ve adli para cezası; taksirle orman yangınına neden olmaya üç yıldan on yıla kadar hapis; kasten orman yakmaya on yıldan az olmamak üzere hapis ve adli para cezası verilir.
- 6831 sayılı Kanun m. 14 ve 91: Devlet ormanlarında dikili ağaç kesmek ve sökmek üç aydan beş yıla kadar hapis ve adli para cezası gerektirir; yakacak ağaçta ceza yarı oranında indirilir, fidanda ve motorlu araç kullanımında bir kat artırılır.
- 6831 sayılı Kanun m. 17 ve 93: Devlet ormanlarında bina yapmak, tarla açmak ve yerleşmek yasaktır ve altı aydan iki yıla kadar hapis cezası gerektirir; yapılar müsadere edilir.
- 6831 sayılı Kanun m. 14/F ve 94: Nakil araçlarıyla ormanlara yıkıntı, inşaat atığı, hafriyat veya çöp dökmek yasaktır ve Türk Ceza Kanunu hükümleri uygulanır.
En çok sorulan sorular
Ormanda mangal yakmanın cezası ne?
Orman idaresinin izin verdiği ocak yerleri dışında ateş yakmak bir yıldan üç yıla kadar hapis ve adli para cezası gerektirir. Yangın çıkmasa bile bu ceza uygulanabilir.
Ormana sigara atmak suç mu?
Evet. Ormanlara sönmemiş sigara ya da yangına yol açabilecek madde atmak bir yıldan üç yıla kadar hapis ve adli para cezası gerektirir.
Orman yangınına neden olmanın cezası ne?
Dikkatsizlik sonucu orman yangınına neden olan kişi üç yıldan on yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Kasten orman yakan kişiye ise on yıldan az olmamak üzere hapis cezası verilir.
Ormandan odun kesmenin cezası ne?
Devlet ormanlarında dikili ağaç kesmek üç aydan beş yıla kadar hapis ve adli para cezası gerektirir. Suçun konusu yalnızca yakacak odun veren ağaçsa ceza yarı oranında indirilir, motorlu testere kullanılırsa bir kat artırılır.
Orman sınırındaki araziye kulübe yapabilir miyim?
Devlet ormanları içinde izinsiz bina, ağıl ya da barınak yapmak yasaktır ve altı aydan iki yıla kadar hapis cezası gerektirir. Arazinin orman sınırları içinde olup olmadığını orman idaresinden ya da tapu kaydından öğrenmelisin.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.