YouTube

SGK’ya Geç Başvurdum: Ölüm Aylığı ve Ödenekler Geriye Dönük Ödenir mi? 5 Yıllık Süre

Babanın vefatının üzerinden yıllar geçti ve ölüm aylığına hak kazandığını yeni öğrendin. Ya da iş kazası geçirdin ama SGK'ya hiç başvurmadın. Belki de birkaç ay emekli maaşını bankadan çekmedin ve aylığın durduruldu. "SGK'ya geç başvurursam geriye dönük para alabilir miyim? Aylık hakları zamanaşımına uğrar mı?" diye düşünüyorsun. Bu rehberde SGK haklarında zamanaşımını ve hak düşürücü süreleri anlatıyoruz.

Neden önemli?

SGK'dan alacağın birçok aylık ve ödenek, kendiliğinden bağlanmaz; senin başvurman gerekir. Başvuruyu geciktirirsen, geçmiş dönemlere ait ödemelerin bir kısmını kaybedebilirsin. Kanun bu konuda farklı haklar için farklı süreler öngörür.

Ölüm, iş kazası, meslek hastalığı ve vazife malullüğü: Beş yıl

İş kazası, meslek hastalığı, vazife malullüğü ve ölüm hallerinde bağlanması gereken gelir ve aylıkların, hakkın kazanıldığı tarihten itibaren beş yıl içinde istenmeyen kısmı zamanaşımına uğrar.

Bunun anlamı şudur: Hakkın tamamen kaybolmaz. Ancak geriye dönük olarak en fazla beş yıllık ödemeyi alabilirsin. Beş yıldan daha eski dönemlere ait ödemeler zamanaşımına uğrar.

Örneğin babanın ölümünden yedi yıl sonra ölüm aylığı için başvurduysan, aylığın bağlanır; ancak geriye dönük olarak yalnızca son beş yıla ait ödemeleri alabilirsin.

Haklı sebep varsa

Kanun, SGK'ya başvurmamanın haklı bir sebebe dayandığını genel hükümlere göre ispat edenler için bu zamanaşımı kuralının uygulanmayacağını belirtir.

Haklı sebebin ne olduğu her somut olayda değerlendirilir. Örneğin uzun süreli ağır bir hastalık veya kişinin hakkından haberdar olmasının mümkün olmadığı durumlar ileri sürülebilir. Haklı sebebin ispatı başvurana aittir.

Kısa vadeli sigorta hakları: Beş yıl içinde istenmezse düşer

Kısa vadeli sigorta kollarından ve ölüm sigortasından kazanılan diğer haklar, hakkın doğduğu tarihten itibaren beş yıl içinde istenmezse düşer.

Bu kapsamda örneğin:

gibi haklar bulunur. Bu haklar için süre geçerse hak tamamen düşer.

Bu ödenekleri Hakkını Sor'daki rapor parası, emzirme ödeneği, cenaze ödeneği ve evlenme ödeneği rehberlerinde bulabilirsin.

Aylığını on iki ay çekmezsen

Bağlanan gelir ve aylıklarını, tahakkuk ettirildiği tarihten itibaren aralıksız on iki ay boyunca tahsil etmeyenlerin aylıkları durdurulur. Bu durdurmanın amacı, aylık bağlanma şartlarının devam edip etmediğinin tespit edilmesidir.

Aylığın bu şekilde durdurulduysa, SGK'ya başvurarak şartlarının devam ettiğini göstermen ve aylığının yeniden başlatılmasını istemen gerekir.

Genel sağlık sigortası alacakları

Genel sağlık sigortalısının ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin SGK'dan alacakları, örneğin sağlık harcamalarının geri ödenmesi, hakkı doğuran olayın öğrenildiği tarihten itibaren iki yıl içinde istenmezse zamanaşımına uğrar ve olay tarihinden itibaren beş yıl sonunda düşer.

Yaşlılık aylığı

Yaşlılık aylığı, yani emekli maaşı, kural olarak tahsis talebinde bulunduğun tarihi izleyen aybaşından itibaren bağlanır. Şartları geç yerine getirdiğini fark edip başvurunu geciktirirsen, geçmiş aylar için ödeme alamazsın. Bu nedenle emeklilik şartlarını tamamladığını öğrenir öğrenmez başvurman önemlidir. Emeklilik başvurusunu Hakkını Sor'daki emeklilik başvurusu rehberinde bulabilirsin.

Kısaca yapılacaklar

Dayanak mevzuat

En çok sorulan sorular

Ölüm aylığına geç başvurursam geriye dönük para alır mıyım?

Evet, ama en fazla beş yıl geriye dönük. Daha eski dönemlere ait ödemeler zamanaşımına uğrar.

Rapor parası için ne kadar sürem var?

Hakkın doğduğu tarihten itibaren beş yıl içinde istenmezse hak düşer.

Emekli maaşımı aylarca çekmedim, ne olur?

Aralıksız on iki ay çekmezsen aylığın durdurulur. SGK'ya başvurarak yeniden başlatılmasını isteyebilirsin.

Geç başvurmamın haklı bir sebebi varsa ne olur?

Haklı sebebi ispat edersen beş yıllık zamanaşımı kuralı uygulanmaz.

Emekli maaşı geriye dönük ödenir mi?

Yaşlılık aylığı kural olarak başvuru tarihini izleyen aybaşından itibaren bağlanır. Bu yüzden başvuru öncesi dönem için ödeme yapılmaz.

Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.

Sana bu konuda tavsiye ettiğimiz siteler

Bu konuda bu siteler sana yardımcı olabilir.

Soru sor Danışmanlık al