Şirket İflas Etti, Maaşım Ödenmedi: Ücret Garanti Fonu Nasıl Başvurulur?
Çalıştığın şirket konkordato ilan etti ya da iflas etti. Son birkaç aydır maaşın ödenmiyor ve işverenin artık ödeme gücü olmadığını düşünüyorsun. Bu durumda ödenmeyen ücretlerinin bir kısmını Ücret Garanti Fonu'ndan alabilirsin. Bu rehberde Ücret Garanti Fonu'nu ve nasıl başvurulacağını anlatıyoruz.
Ücret Garanti Fonu nedir?
Ücret Garanti Fonu, işverenin ödeme güçlüğüne düşmesi nedeniyle ücretlerini alamayan işçilere ödeme yapmak amacıyla, İşsizlik Sigortası Fonu içinde oluşturulmuş bir fondur (4447 s.K. md. 33). Fon, Türkiye İş Kurumu, yani İŞKUR tarafından yönetilir.
Hangi durumlarda başvurulur?
Ücret Garanti Fonu'ndan yararlanabilmek için işverenin şu durumlardan birinde olması gerekir:
- İşverenin konkordato ilan etmesi.
- İşveren hakkında aciz belgesi alınmış olması.
- İşverenin iflas etmesi.
Yalnızca işverenin maaşları geciktirmesi ya da ödememesi, Ücret Garanti Fonu'ndan yararlanmak için yeterli değildir. Yukarıdaki ödeme güçlüğü hâllerinden birinin bulunması gerekir.
Hangi alacaklar karşılanır?
Ücret Garanti Fonu'ndan, işçinin aynı işverenin iş yerinde son bir yıl içinde çalıştığı süreye ait, ödenmemiş son üç aylık ücret alacakları karşılanır.
Fondan yapılacak ödemenin, kanunda belirlenen bir üst sınırı vardır. Yani ücretin yüksekse, ödenmeyen ücretinin tamamını fondan alamayabilirsin.
Karşılanmayan alacaklar
Ücret Garanti Fonu yalnızca ücret alacaklarını karşılar. Şu alacaklar fondan ödenmez:
- Kıdem tazminatı.
- İhbar tazminatı.
- Yıllık izin ücreti.
- Fazla çalışma ücretleri, kural olarak.
Bu alacaklar için işverene karşı ayrıca harekete geçmen gerekir.
Nasıl başvurulur?
- Başvurunu, İŞKUR'un il müdürlüğüne ya da hizmet merkezine yapabilirsin.
- Başvurunda, işverenin ödeme güçlüğüne düştüğünü gösteren belgeleri, örneğin konkordato ya da iflas kararını veya aciz belgesini sunman istenebilir.
- Ödenmeyen ücretlerini gösteren bordrolar ve banka kayıtları da işine yarar.
İŞKUR, başvurunu inceleyerek fondan ödeme yapılıp yapılmayacağına karar verir.
İşçi olarak diğer hakların
Haklı fesih
Ücretinin ödenmemesi, iş sözleşmeni haklı sebeple feshetmen için yeterli bir sebeptir. Bu durumda kıdem tazminatını isteyebilirsin. Ancak işveren konkordato ya da iflas sürecindeyse, alacaklarını tahsil etmen zorlaşabilir.
Çalışmaktan kaçınma hakkı
Ücretin ödeme gününden itibaren yirmi gün içinde, mücbir bir sebep dışında ödenmezse, iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabilirsin (4857 s.K. md. 34). Bu durumda iş sözleşmen feshedilemez ve bu davranışın grev sayılmaz.
Konkordato ve iflas sürecinde alacaklar
- Konkordato sürecinde, işçi alacaklarının belirli bir kısmı imtiyazlı alacak olarak öncelikle ödenir.
- İflas hâlinde de işçi alacakları, kanunda belirlenen sınırlar içinde birinci sıra alacak olarak öncelikli olarak ödenir.
Bu nedenle konkordato ya da iflas sürecinde, alacaklarını süresi içinde ilgili mercilere bildirmen çok önemlidir.
İşsizlik maaşı
İşveren ödeme güçlüğü nedeniyle seni işten çıkardıysa ya da ücretlerin ödenmediği için iş sözleşmeni haklı sebeple feshettiysen, diğer şartları da sağlıyorsan işsizlik maaşı da alabilirsin.
Kısaca yapılacaklar
- İşverenin konkordato, iflas ya da aciz durumunu gösteren belgeleri öğren.
- Ödenmeyen ücretlerini gösteren bordro ve banka kayıtlarını topla.
- İŞKUR'a Ücret Garanti Fonu başvurusu yap.
- Kıdem ve diğer alacaklarını konkordato ya da iflas sürecinde süresinde bildir.
- Şartları varsa işsizlik maaşı için de başvur.
En çok sorulan sorular
Ücret Garanti Fonu nedir?
İşverenin ödeme güçlüğü nedeniyle ücretlerini alamayan işçilere ödeme yapan, İşsizlik Sigortası Fonu içindeki bir fondur.
Hangi durumlarda fondan yararlanabilirim?
İşveren konkordato ilan ettiyse, iflas ettiyse ya da hakkında aciz belgesi alındıysa.
Fon hangi alacakları karşılar?
Son bir yıl içindeki çalışmaya ait ödenmemiş son üç aylık ücreti, kanundaki üst sınırla.
Kıdem tazminatım fondan ödenir mi?
Hayır. Kıdem, ihbar ve yıllık izin ücreti fondan ödenmez.
Fona nasıl başvurulur?
İŞKUR il müdürlüğüne ya da hizmet merkezine, ödeme güçlüğünü ve ödenmeyen ücretleri gösteren belgelerle.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.