Sosyal Medya Hesabım Çalındı: Bilişim Sistemine Girme Suçu ve Yapılacaklar
Bir sabah Instagram, WhatsApp ya da e-posta hesabına giremediğini fark ettin. Şifren değiştirilmiş, profil fotoğrafın silinmiş ve arkadaşlarına senin adınla para isteyen mesajlar gönderilmiş. Ya da biri hesabına girip özel mesajlarını ve fotoğraflarını ele geçirmiş. "Ne yapmalıyım, kime şikayet etmeliyim?" diye düşünüyorsun. Bu rehberde hesabı ele geçirilen birinin atması gereken adımları ve bu fiilin cezasını anlatıyoruz.
Hesabı çalmak suç mu?
Evet. Bir sosyal medya, e-posta ya da başka bir internet hesabına izinsiz girmek, Türk Ceza Kanunu'na göre bilişim sistemine girme suçunu oluşturur. Hesap üzerinden yapılan diğer işlemler ise ayrıca başka suçlar oluşturabilir.
Hangi suçlar oluşur?
Bilişim sistemine girme
Bir bilişim sisteminin bütününe ya da bir kısmına hukuka aykırı olarak giren ya da orada kalmaya devam eden kişiye bir yıla kadar hapis veya adli para cezası verilir. Bu giriş nedeniyle sistemdeki veriler yok olur ya da değişirse ceza altı aydan iki yıla kadar hapistir.
Verileri değiştirme veya silme
Bir bilişim sistemindeki verileri bozan, yok eden, değiştiren ya da erişilmez kılan, sisteme veri yerleştiren ya da var olan verileri başka bir yere gönderen kişi altı aydan üç yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır. Örneğin şifreni değiştirip seni hesabından atmak, gönderilerini silmek ya da fotoğraflarını kopyalamak bu kapsama girebilir.
Haksız çıkar sağlama
Bu fiillerle kendisine ya da başkasına haksız bir çıkar sağlayan kişi, fiil başka bir suç oluşturmuyorsa iki yıldan altı yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır.
Dolandırıcılık
Hesabın üzerinden arkadaşlarından ya da takipçilerinden para istenmesi, bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılmasıyla işlenen nitelikli dolandırıcılık suçunu oluşturabilir. Bu suçun cezası çok daha ağırdır.
Özel hayatın gizliliği
Hesabındaki özel mesajların, fotoğrafların ya da videoların ele geçirilmesi ve yayılması, kişisel verileri hukuka aykırı olarak ele geçirme ve özel hayatın gizliliğini ihlal suçlarını da oluşturabilir.
Hesabın çalındığında hemen yapman gerekenler
Platforma bildir
- Hesabın bulunduğu platformun "hesabım ele geçirildi" ya da "hesabımı kurtar" seçeneğini kullan.
- Kimliğini doğrulamak için istenen bilgileri ve belgeleri ilet.
- Hesabın kurtarılırsa şifreni hemen değiştir ve iki aşamalı doğrulamayı aç.
Çevreni uyar
Arkadaşlarına, ailene ve takipçilerine başka bir kanaldan ulaşarak hesabının ele geçirildiğini bildir. Senin adına gelen para isteklerine ve bağlantılara itibar etmemelerini söyle.
Diğer hesaplarını güvene al
Aynı şifreyi kullandığın diğer hesaplarının şifrelerini değiştir. Özellikle e-posta hesabın ele geçirildiyse, ona bağlı banka, sosyal medya ve alışveriş hesaplarını kontrol et.
Delilleri sakla
- Hesabının ele geçirildiğini gösteren e-postaların, SMS'lerin ve bildirimlerin ekran görüntüsünü al.
- Senin adına gönderilen mesajların ekran görüntülerini arkadaşlarından iste.
- Şüpheli giriş bildirimlerindeki tarih, saat ve konum bilgilerini kaydet.
Şikayet nasıl yapılır?
Savcılığa ya da kolluğa başvuru
Cumhuriyet başsavcılığına, emniyete ya da jandarmaya giderek şikayette bulunabilirsin. Emniyet bünyesindeki siber suçlarla mücadele birimleri bu konularda uzmandır. Şikayet dilekçene, topladığın tüm delilleri ekle.
e-Devlet üzerinden
Bazı başvurular e-Devlet üzerinden de yapılabilir. Ancak delillerin teslimi ve ifade verilmesi için savcılığa ya da kolluğa gitmen gerekebilir.
Şikayet süresi
Bilişim sistemine girme suçu şikayete bağlı değildir, savcılık kendiliğinden soruşturma başlatabilir. Yine de delillerin kaybolmaması için şikayetini gecikmeden yapmalısın.
Zararın tazmini
Hesabının ele geçirilmesi yüzünden maddi bir zarara uğradıysan ya da itibarın zedelendiyse, failin kimliği tespit edildiğinde ondan maddi ve manevi tazminat isteyebilirsin. Senin adına arkadaşlarından para alındıysa, o kişiler de dolandırıcılık nedeniyle şikayetçi olabilir.
Hesabını korumak için
- Her hesap için farklı ve güçlü bir şifre kullan.
- İki aşamalı doğrulamayı aç.
- SMS ya da e-postayla gelen doğrulama kodlarını kimseyle paylaşma.
- "Hesabın kapatılacak" gibi korkutucu mesajlardaki bağlantılara tıklama.
- Herkese açık bilgisayarlarda hesabından çıkış yapmayı unutma.
Kısaca yapılacaklar
- Platformun hesap kurtarma sürecini hemen başlat.
- Çevreni hesabının ele geçirildiği konusunda uyar.
- Diğer hesaplarının şifrelerini değiştir.
- Ekran görüntüleriyle tüm delilleri sakla.
- Savcılığa, emniyete ya da jandarmaya şikayette bulun.
- Hesabını geri aldığında iki aşamalı doğrulamayı aç.
Dayanak mevzuat
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 243: Bilişim sistemine hukuka aykırı olarak giren veya orada kalmaya devam eden kişiye bir yıla kadar hapis veya adli para cezası verilir; veriler yok olur veya değişirse ceza altı aydan iki yıla kadar hapistir.
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 244/2: Bilişim sistemindeki verileri bozan, yok eden, değiştiren, erişilmez kılan veya başka yere gönderen kişi altı aydan üç yıla kadar hapis cezası alır.
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 244/4: Bu fiillerle haksız çıkar sağlanması başka suç oluşturmazsa iki yıldan altı yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası verilir.
En çok sorulan sorular
Instagram hesabımı çalan kişiye ne ceza verilir?
Hesabına izinsiz giren kişiye bilişim sistemine girme suçundan bir yıla kadar hapis veya adli para cezası verilir. Şifreni değiştirmek, verilerini silmek ya da kopyalamak gibi işlemler yaptıysa altı aydan üç yıla kadar hapis cezası gündeme gelir. Hesabın üzerinden para istendiyse nitelikli dolandırıcılık suçu da oluşabilir.
Hesabımı çalan kişi kim, nasıl bulunur?
Failin kimliği, savcılığın platformdan ve internet servis sağlayıcılarından isteyeceği giriş kayıtları (IP adresleri gibi) ile tespit edilebilir. Bu bilgiler sadece savcılık ya da mahkeme kararıyla istenebilir. Bu yüzden şikayetini mutlaka resmi makamlara yapmalısın.
Eşim telefonumdaki hesaplarıma girdi, bu da suç mu?
Evet. Hesaplarına senin rızan olmadan girmek, eşin tarafından yapılsa bile bilişim sistemine girme suçunu oluşturabilir. Ayrıca özel mesajlarının okunması ve kopyalanması özel hayatın gizliliğini ihlal sayılabilir.
Hesabım geri gelmezse ne yapabilirim?
Platformun destek ekibine kimlik belgenle başvurmaya devam etmelisin. Savcılığa yaptığın şikayetin bir örneğini platforma sunman da süreci hızlandırabilir. Hesabını geri alamasan bile, sana ait içeriklerin kaldırılmasını talep edebilirsin.
Hesabımdan arkadaşlarıma para istendi, sorumlu olur muyum?
Hesabın ele geçirildiyse ve bu işlemleri sen yapmadıysan, sorumlu olmazsın. Ancak bunu ispat edebilmek için hesabın ele geçirildiğini hemen bildirmen ve şikayette bulunman önemlidir.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.