Takipsizlik Kararına İtiraz Nasıl Yapılır?
Şikâyetçi olduğun bir olayla ilgili savcılık "kovuşturmaya yer olmadığına" karar verdiyse, yani takipsizlik kararı verdiyse dosyan kapanmış değildir. Bu karara itiraz edebilirsin. Ancak bunun için kısa bir süren var. Bu rehberde takipsizlik kararının ne anlama geldiğini ve itirazı nasıl yapacağını anlatıyoruz.
Takipsizlik kararı nedir?
Savcılık soruşturma sonunda şüpheli hakkında dava açmak için yeterli şüphe oluşmadığını düşünürse kovuşturmaya yer olmadığına karar verir (CMK md. 172). Bu karara kısaca KYOK ya da takipsizlik kararı denir. Bu durumda şüpheli hakkında dava açılmaz.
Savcılık genellikle şu nedenlerle takipsizlik kararı verir:
- Delillerin yetersiz görülmesi.
- Olayın suç oluşturmadığının değerlendirilmesi.
- Şikâyet süresinin geçmiş olması.
- Şüphelinin kim olduğunun tespit edilememesi.
Kimler itiraz edebilir?
Suçtan zarar gören kişi itiraz edebilir. Şikâyetçi olduysan ve karar sana tebliğ edildiyse itiraz hakkın vardır.
Süre: 15 gün
Takipsizlik kararına, kararın sana tebliğ edildiği tarihten itibaren 15 gün içinde itiraz etmen gerekir (CMK md. 173). Bu süre çok önemlidir. Süre geçerse itiraz hakkını kaybedersin.
Karar sana e-Tebligat, posta ya da e-Devlet üzerinden gelebilir. Tebliğ tarihini not et ve son günü beklemeden itirazını yap.
İtirazı nereye yapacaksın?
İtiraz, kararı veren savcılığın bağlı olduğu ağır ceza mahkemesinin yargı çevresindeki sulh ceza hâkimliğine yapılır. Pratikte şu yollardan birini kullanabilirsin:
- İtiraz dilekçeni kararı veren Cumhuriyet başsavcılığına ya da sulh ceza hâkimliğine elden verebilirsin.
- e-Devlet şifrenle UYAP Vatandaş Portal üzerinden gönderebilirsin.
Dilekçeyi başka bir şehirdeki adliyeye verirsen o adliye dilekçeyi ilgili yere gönderir. Bu durumda dilekçenin teslim tarihini gösteren belgeyi sakla.
Dilekçede neler olmalı?
Kanuna göre itiraz dilekçesinde kamu davasının açılmasını gerektirecek olayları ve delilleri göstermen gerekir (CMK md. 173/2). Yalnızca "karara itiraz ediyorum" yazmak yeterli değildir. Dilekçende şunlara yer ver:
- Savcılık dosya numarası ve kararın tarihi.
- Kararın tebliğ tarihi; itirazın süresinde yapıldığını göstermek için.
- Kararın neden hatalı olduğu. Örneğin dinlenmeyen tanıklar, toplanmayan kamera kayıtları, incelenmeyen banka hesapları.
- Savcılığın gözden kaçırdığını düşündüğün delillerin listesi.
- Talep: Takipsizlik kararının kaldırılması ve şüpheli hakkında kamu davası açılması.
Yeni delilin varsa dilekçeye ekle. Eksik kalan soruşturma işlemlerini, örneğin bir tanığın dinlenmesini ya da bir kaydın getirtilmesini, tek tek belirt.
İtirazdan sonra ne olur?
- Hâkim itirazını kabul ederse savcılık şüpheli hakkında dava açar. Hâkim ayrıca eksik kalan araştırmaların yapılmasını da isteyebilir.
- Hâkim itirazını reddederse bu karar kesindir; buna karşı tekrar itiraz edemezsin.
Ret kararından sonra yeni bir delil ortaya çıkarsa savcılık aynı olayla ilgili yeniden soruşturma yapabilir (CMK md. 172/2). Bu yüzden ileride bulduğun yeni delilleri savcılığa bildirmeyi unutma.
Soruşturmanın etkili yapılmadığını ve bu yüzden temel bir hakkının ihlal edildiğini düşünüyorsan, ret kararını öğrendiğin tarihten itibaren 30 gün içinde Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru yapabilirsin.
Tazminat yolu açık kalır
Takipsizlik kararı, uğradığın zararı hukuk mahkemesinde isteme hakkını ortadan kaldırmaz. Örneğin dolandırıcılık, hakaret ya da yaralama gibi bir olayda ceza dosyası kapansa bile tazminat davası açabilirsin.
Kısaca yapılacaklar
- Kararın tebliğ tarihini not et.
- 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz et.
- Dilekçede eksik kalan delilleri ve araştırmaları tek tek yaz.
- Yeni delilin varsa dilekçeye ekle.
- İtiraz reddedilse bile yeni delilleri savcılığa bildir.
- Tazminat hakkının ayrıca devam ettiğini unutma.
En çok sorulan sorular
Takipsizlik kararı nedir?
Savcılığın, soruşturma sonunda dava açmak için yeterli şüphe olmadığını düşünerek verdiği kovuşturmaya yer olmadığı kararıdır.
İtiraz süresi ne kadar?
Kararın tebliğinden itibaren 15 gün.
İtirazı nereye yapmalıyım?
Sulh ceza hâkimliğine; dilekçeyi savcılığa ya da hâkimliğe verebilir veya UYAP Vatandaş Portal'dan gönderebilirsin.
Dilekçeye ne yazmalıyım?
Dava açılmasını gerektiren olayları ve delilleri, kararın neden hatalı olduğunu ve toplanmayan delilleri yazmalısın.
Yalnızca "itiraz ediyorum" yazmam yeterli mi?
Hayır. Kanun itiraz dilekçesinde olayların ve delillerin gösterilmesini ister.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.