YouTube

Tenkis Davası: Saklı Payını Nasıl Alırsın?

Baban vefat etmeden önce tüm malını bir kardeşine bağışladı ya da vasiyetnameyle her şeyi ikinci eşine bıraktı. Sana hiçbir şey kalmadı. "Saklı payımı nasıl alırım, tenkis davası nedir, ne zaman açılır?" diye düşünüyorsun. Bu rehberde saklı payı zedelenen mirasçının açabileceği tenkis davasını anlatıyoruz.

Saklı pay nedir?

Mirasbırakan, malvarlığı üzerinde dilediği gibi tasarruf edebilir. Ancak kanun, bazı yakın mirasçılara mutlaka kalması gereken bir pay ayırır. Buna saklı pay denir.

Saklı pay oranları şöyledir:

Kardeşlerin saklı payı yoktur.

Örnek: Mirasbırakanın geride iki çocuğu kaldı ve eşi yok. Her çocuğun yasal miras payı yarı yarıyadır; saklı payları ise bu payın yarısı, yani mirasın dörtte biridir.

Saklı pay konusunun ayrıntılarını Hakkını Sor'daki saklı pay rehberinde bulabilirsin.

Tenkis davası nedir?

Tenkis, mirasbırakanın saklı payları zedeleyen tasarruflarının, saklı pay tamamlanacak ölçüde indirilmesidir. Saklı paylarının karşılığını alamayan mirasçılar, mirasbırakanın tasarruf edebileceği kısmı aşan tasarruflarının tenkisini dava edebilir.

Tenkis davası, tasarrufu tamamen ortadan kaldırmaz. Yalnızca saklı payı aşan kısmı indirir.

Hangi tasarruflar tenkise tabidir?

Ölüme bağlı tasarruflar

Vasiyetname ve miras sözleşmesiyle yapılan ve saklı payı zedeleyen kazandırmalar tenkise tabidir.

Sağlararası kazandırmalar

Mirasbırakanın sağlığında yaptığı bazı karşılıksız kazandırmalar da tenkise tabidir:

Son madde uygulamada çok önemlidir: Mirasbırakan, saklı paylı mirasçıları mirastan yoksun bırakmak amacıyla malını yıllar önce bağışlamış olsa bile, bu amaç açıksa kazandırma tenkis edilebilir.

Tenkis hangi sırayla yapılır?

Tenkis, saklı pay tamamlanıncaya kadar şu sırayla yapılır:

Kamu tüzel kişileri ile kamuya yararlı dernek ve vakıflara yapılan kazandırmalar en son sırada tenkis edilir.

Tenkis ile muris muvazaası farkı

Mirasbırakan malını gerçekte bağışlamış ama tapuda satış gibi göstermişse, bu durumda muris muvazaası nedeniyle tapu iptali davası açılabilir. Muris muvazaasında işlem tamamen geçersiz sayılırken, tenkiste yalnızca saklı payı aşan kısım indirilir.

Uygulamada muvazaa davası açılırken, bu talep kabul edilmezse tenkis istendiği de dilekçede ayrıca belirtilebilir. Muris muvazaasını Hakkını Sor'daki mirastan mal kaçırma rehberinde bulabilirsin.

Dava açma süresi

Tenkis davasında süreler hak düşürücüdür:

dava açılmalıdır.

Bir tasarrufun iptali bir öncekinin yürürlüğe girmesini sağlarsa, süreler iptal kararının kesinleşmesi tarihinden itibaren işlemeye başlar.

Tenkis iddiası, sana karşı açılan bir davada savunma olarak def'i yoluyla her zaman ileri sürülebilir.

Dava nerede açılır?

Tenkis davası, mirasbırakanın son yerleşim yerindeki asliye hukuk mahkemesinde, kendisine kazandırma yapılan kişiye karşı açılır.

Mirasçılıktan çıkarma

Mirasbırakan, kanunda sayılan ağır sebepler varsa saklı paylı mirasçısını vasiyetnameyle mirasçılıktan çıkarabilir. Usulüne uygun mirasçılıktan çıkarılan kişi mirastan pay alamaz ve tenkis davası da açamaz. Bu konuyu Hakkını Sor'daki mirasçılıktan çıkarma rehberinde bulabilirsin.

Kısaca yapılacaklar

Dayanak mevzuat

En çok sorulan sorular

Tenkis davası nedir?

Saklı payı zedelenen mirasçının, mirasbırakanın saklı payı aşan tasarruflarının indirilmesini istediği davadır.

Babam her şeyi kardeşime bağışladı, payımı alabilir miyim?

Bu bağış saklı payını zedeliyorsa ve kanunda sayılan tenkise tabi kazandırmalardansa, tenkis davası açarak saklı payını isteyebilirsin.

Tenkis davası kaç yıl içinde açılır?

Saklı payının zedelendiğini öğrendiğin tarihten itibaren bir yıl içinde açılmalıdır. Her halde vasiyetnamenin açılmasından ya da ölümden itibaren on yıl geçince dava hakkı düşer.

Kardeşler saklı paylı mirasçı mıdır?

Hayır. Kardeşlerin saklı payı yoktur. Bu yüzden kardeşler tenkis davası açamaz.

Tenkis davası ile muris muvazaası davası farkı nedir?

Muris muvazaasında, satış gibi gösterilen bağışın tamamen geçersiz sayılması istenir. Tenkiste ise geçerli bir tasarrufun yalnızca saklı payı aşan kısmının indirilmesi istenir.

Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.

Sana bu konuda tavsiye ettiğimiz siteler

Bu konuda bu siteler sana yardımcı olabilir.

Soru sor Danışmanlık al