Trafik Güvenliğini Tehlikeye Sokma Suçu: Drift ve Araç Sıkıştırmanın Cezası
Trafikte birinin peşine takılıp onu sıkıştırdın, gece boş yolda drift yaptın ya da alkollü olduğun halde direksiyona geçtin. Belki de bu sırada çekilen bir video sosyal medyada yayıldı ve hakkında soruşturma başlatıldı. "Trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçu nedir, sadece para cezası mı var, hapis cezası alır mıyım?" diye merak ediyorsun. Bu rehberde bu suçu ve cezalarını anlatıyoruz.
Trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçu nedir?
Ceza Kanunu'nda trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçu üç şekilde düzenlenmiştir:
- Trafik işaretlerine müdahale etmek,
- Aracı tehlikeli şekilde kullanmak,
- Güvenli araç kullanamayacak halde araç kullanmak.
Bu suç için bir kaza ya da zarar meydana gelmesi gerekmez. Davranışın başkalarının hayatı, sağlığı ya da malvarlığı için tehlike oluşturması yeterlidir.
Tehlikeli araç kullanmak
Kara, deniz, hava ya da demiryolu ulaşım araçlarını kişilerin hayat, sağlık ya da malvarlığı açısından tehlikeli olabilecek şekilde kullanan kişi dört aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Örnekler
Uygulamada şu davranışlar bu suç kapsamında değerlendirilebilir:
- Kalabalık yollarda drift yapmak ya da aracı kendi etrafında döndürmek,
- Başka bir aracı kasıtlı olarak sıkıştırmak, önünü kesmek ya da peşine takılmak,
- Yoğun trafikte aşırı hızla ve makas atarak araç kullanmak,
- Ters yönde bilerek ilerlemek,
- Yaya geçidindeki insanların üzerine aracı sürmek gibi tehditkar davranışlar.
Hangi davranışın tehlikeli araç kullanma sayılacağı, olayın koşullarına göre değerlendirilir.
Güvenli araç kullanamayacak halde araç kullanmak
Alkol ya da uyuşturucu etkisiyle veya başka bir nedenle güvenli şekilde araç kullanamayacak halde olmasına rağmen araç kullanan kişi altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Alkollü araç kullanmak her zaman suç mu?
Yasal sınırın üzerinde alkollü araç kullanmak Karayolları Trafik Kanunu'na göre idari para cezası ve ehliyetin geri alınması yaptırımını gerektirir. Ceza Kanunu'ndaki suçun oluşması için ise kişinin alkolün etkisiyle güvenli şekilde araç kullanamayacak halde olması gerekir. Bu durum genellikle alkol miktarı, kişinin davranışları ve sağlık raporu birlikte değerlendirilerek belirlenir. Alkollü araç kullanmanın idari yaptırımlarını Hakkını Sor'daki alkollü araç kullanma rehberinde bulabilirsin.
Başka nedenler
Uykusuzluk, ağır yorgunluk, ilaç etkisi ya da sağlık sorunu nedeniyle güvenli araç kullanamayacak durumda olmasına rağmen direksiyona geçmek de bu suçu oluşturabilir.
Trafik işaretlerine müdahale
Ulaşımın güven içinde akışını sağlamak için konulmuş her türlü işareti değiştirerek, kullanılamaz hale getirerek, yerinden kaldırarak, yanlış işaretler vererek ya da yollar üzerine bir şey koyarak başkalarının hayatı, sağlığı veya malvarlığı bakımından tehlikeye neden olan kişiye bir yıldan altı yıla kadar hapis cezası verilir.
Örneğin bir trafik levhasını sökmek, yola taş ya da engel koymak bu suçu oluşturur.
Kaza olursa ne olur?
Tehlikeli araç kullanma sonucunda bir kaza meydana gelir ve birisi yaralanır ya da ölürse, ayrıca taksirle yaralama ya da taksirle öldürme suçundan da yargılanırsın. Bu durumda olayın koşullarına göre bilinçli taksir hükümleri uygulanabilir ve ceza artırılır.
İdari yaptırımlar
Ceza davasının yanında, Karayolları Trafik Kanunu'na göre de ayrı idari yaptırımlar uygulanabilir. Örneğin motosikletle akrobatik hareketler yapmak ya da alkollü araç kullanmak ehliyetin geri alınmasına ve yüksek para cezalarına yol açar.
Hakkında soruşturma başlatıldıysa ne yapmalısın?
- İfade vermeden önce bir avukattan destek al.
- Olayın koşullarını, örneğin yolun durumunu, trafik yoğunluğunu ve hızını açıkla.
- Sana karşı kullanılan video ya da kamera kayıtlarının tamamını incele.
- Alkol testi yapıldıysa sonuç belgesinin bir örneğini al.
Trafikte tehlikeli sürücüyle karşılaşırsan
- Güvenliğini sağla ve tartışmaya girme.
- Aracın plakasını, rengini, olayın yerini ve saatini not et.
- Araç kamerası kaydın varsa sakla.
- 112'yi ara ya da polise bildir.
Kısaca yapılacaklar
- Drift, makas atma ve araç sıkıştırma gibi davranışlardan uzak dur.
- Alkol, uyuşturucu ya da ilaç etkisindeyken araç kullanma.
- Uykusuz ve aşırı yorgunken direksiyona geçme.
- Trafik işaretlerine ve levhalara müdahale etme.
- Tehlikeli sürücüleri plaka ve görüntü kaydıyla polise bildir.
- Hakkında soruşturma varsa ifade vermeden önce avukat iste.
Dayanak mevzuat
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 179/1: Ulaşım güvenliği için konulmuş işaretleri değiştirerek, kaldırarak, yanlış işaret vererek veya yollara bir şey koyarak tehlikeye neden olan kişiye bir yıldan altı yıla kadar hapis cezası verilir.
- 5237 sayılı Kanun m. 179/2: Ulaşım araçlarını kişilerin hayat, sağlık veya malvarlığı açısından tehlikeli olabilecek şekilde sevk ve idare eden kişi dört aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
- 5237 sayılı Kanun m. 179/3: Alkol veya uyuşturucu etkisiyle ya da başka bir nedenle emniyetli şekilde araç kullanamayacak halde olmasına rağmen araç kullanan kişi altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
- 5237 sayılı Kanun m. 22/3: Kişinin öngördüğü neticeyi istememesine karşın neticenin meydana gelmesi halinde bilinçli taksir vardır ve ceza üçte birden yarısına kadar artırılır.
En çok sorulan sorular
Trafik güvenliğini tehlikeye sokmanın cezası ne?
Aracı tehlikeli şekilde kullanan kişiye dört aydan iki yıla kadar hapis cezası verilir. Alkol ya da uyuşturucu etkisiyle güvenli araç kullanamayacak halde araç kullanmanın cezası altı aydan iki yıla kadar hapistir.
Drift yapmak suç mu?
Drift, kişilerin hayatı, sağlığı ya da malvarlığı açısından tehlike oluşturacak şekilde yapılırsa trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçunu oluşturabilir. Ayrıca Karayolları Trafik Kanunu'na göre idari yaptırımlar da uygulanabilir.
Kaza olmadan bu suç oluşur mu?
Evet. Bu suç için kaza ya da zarar meydana gelmesi gerekmez. Aracın tehlikeli şekilde kullanılması yeterlidir.
Alkollü araç kullanan herkes hapis cezası alır mı?
Hayır. Yasal sınırın üzerinde alkollü araç kullanmak idari para cezası ve ehliyetin geri alınmasını gerektirir. Hapis cezası için kişinin alkolün etkisiyle güvenli şekilde araç kullanamayacak halde olması gerekir.
Trafikte birini sıkıştırmak suç mu?
Başka bir aracı kasıtlı olarak sıkıştırmak, önünü kesmek ya da peşine takılmak, olayın koşullarına göre tehlikeli araç kullanma suçunu oluşturabilir.
Yaşadığın durumu Hakkını Sor'daki soru-cevap forumunda paylaşabilir, aynı şeyi yaşamış kişilerin deneyimlerinden faydalanabilirsin.